In 1968 stapte de strip van Lucky Luke over van de uitgeverij Dupuis naar de uitgeverij Dargaud. Bij Dargaud werd onder meer ook Asterix uitgegeven, een andere beroemde strip die ook door René Goscinny werd geschreven. De overstap kwam voort uit de teleurstelling van Morris in Dupuis. Hij vond dat het de uitgeverij was gaan ontbreken aan dynamiek. En omdat Goscinny met de strip Asterix al bij Dargaud zat, was de overstap een feit. De Franse uitgeverij heeft veel geïnvesteerd in de commerciële ontwikkeling van Lucky Luke, waardoor het de derde meest succesvolle publicatie van die tijd werd, na de Kuifje en Asterix.

1 De postkoets

Lucky Luke - De postkoets (La Diligence)

Lucky Luke wordt door de befaamde transportmaatschappij Wells Fargo & Co gevraagd om naar hun kantoor in Denver. De postkoets onderneming wordt geplaagd door overvallen. Dit kost ze niet alleen veel geld, maar ook klanten. De mensen verliezen hun vertrouwen in Wells Fargo. Om hier iets aan te doen is besloten tot een opzienbarende actie. Een postkoets zal een lading goud gaan vervoeren van Denver naar San Francisco. Aan Lucky wordt gevraagd om het transport te beschermen. Wells Fargo zet haar beste koetsier, Hank Bully, in. Lucky stemt in en de aanplakbiljetten kunnen de deur uit. Maar de postkoets zal ook nog passagiers vervoeren. Jeremiah Fallings die hoopt mooie foto's te maken, Digger Stuble wiens goud vervoerd wordt, Sinclair Rawler een predikant, Annabella Flimsy en haar man Oliver en op het laatste moment ook nog Scat Thumps een beroepsgokker. En zo neemt de gevaarlijke reis haar aanvang. Lucky ruimt de eerste obstakels al snel op, de passagiers verdrijven de tijd met weddenschappen (die Scat met wisselend succes aangaat) en de tussenstops op de rustplaatsen waar genoten kan worden van de keuken. De problemen met de desperado's en de indianen worden opgelost (soms met behulp van de fotograaf) en ongelukken worden vermeden door kordaat ingrijpen van Lucky. Maar dan blijkt één van de passagiers een wolf in schaapskleren te zijn. De predikant is niet wie hij zegt te zijn. Echter ook dit wordt overwonnen. Lucky Luke en Jolly Jumper op jacht door Morris Dan volgt de barre tocht door de woestijn en tot Carson City verloopt de reis voorspoedig. Halte na halte wordt aangedaan zonder noemenswaardige voorvallen. Maar vanaf Carson City volgt het gevaarlijkste deel van het transport. De postkoets is aangeland in het gebied waar een bandiet genaamd Black Bart overval na overval pleegt. Niemand weet wie hij is, maar hij heeft al wel 27 keer toegeslagen. Lucky Luke en Hank Bully zijn dus gewaarschuwd. En waar iedereen bang voor was gebeurt. Black Bart slaat toe! Dankzij een list van de overvaller staat Lucky buiten spel, maar er wacht de bandiet (en de passagiers en Lucky Luke) een verrassing. De kist blijkt geen goud te bevatten, maar stenen! Eenmaal aangekomen in Sacramento wordt het raadsel opgelost. Wells Fargo had zelf de lading verwisseld en het goud in alle stilte vervoerd. Maar voor het laatste deel van de reis krijgt de postkoets wel het goud mee. En er is nog een meevaller. De fotograaf had een foto gemaakt van Black Bart die zal leiden tot zijn ontmaskering. En zo komt de postkoets aan op haar eindbestemming in San Francisco. De onderneming is geslaagd. En Lucky Luke rijdt weer nieuwe avonturen tegemoet.

Het scenario van het album 'De postkoets' (La Diligence, 1968) is grotendeels gebasserd op de Amerikaanse western 'Stagecoach' uit 1939 met onder meer John Wayne. Dit zal ook de reden zijn dat het personage van Scat Thumps gebaseerd is op John Carradine. Deze Amerikaanse acteur speelde ook mee in de film uit 1939. Maar niet als beroepsspeler. In de film zat wel een persoon die de stad moest verlaten. Dit was de prostituee Dallas. Morris zou later vertellen dat ze wel overwogen hadden om een prostituee op te voeren in het verhaal, maar dat de redactionele richtlijnen van het blad Robbedoes dit niet toestond. Het verhaal verscheen eerst in wekelijkse episodes in het blad Robbedoes. Op zich is dit laatste ook best opmerkelijk, want Robbedoes was nauw verbonden met Dupuis, terwijl het album zelf bij de concurrent Dargaud verscheen. In het album zitten nog meer karikaturen verwerkt. Zo is Hank Bully een karikatuur van de Amerikaanse acteur Wallace Beery en speelt Alfred Hitchcock voor barkeeper (zie ook Lucky Luke historisch).

Black Bart door Morris Er is ook nog een historisch persoon opgevoerd en wel Black Bart. Charles Earl Bolles (1829 en verdwenen rond 1888) had de bijnaam Black Bart. Deze bandiet liet na iedere overval poëtische berichten achter. Hij was een beruchte overvaller van postkoetsen. Hij opereerde vooral in het noorden van Californië en het zuiden van Oregon. In augustus 1871 schreef hij een brief aan zijn vrouw waarin hij zich beklaagde over de behandeling die hij had gekregen van een aantal medewerkers van Wells Fargo & Co. Wat er precies gebeurt is weet niemand, maar hij zwoer dat hij het ze betaald zou zetten. En zo begon zijn criminele carrière. Net als in de strip ging hij bij iedere overval gekleed in wit linnen en bedekte hij hiermee zijn lichaam en gezicht. In 1883 pleegde hij zijn laatste overval. Tijdens deze misdaad werd er op hem geschoten en moest hij vluchten. Op de locatie liet hij onder meer een zakdoek achter met hierin een waslabel. Hierdoor werd hij uiteindelijk gearresteerd. Hij werd veroordeeld tot 6 jaar gevangenisstraf. Maar na 4 jaar werd hij vrijgelaten wegens goed gedrag. Kort na zijn vrijlating verdween Bolles zonder een spoor na te laten.

Het is wel duidelijk dat de samenwerking tussen Morris en Goscinny nog niets aan kracht had ingeboet. Het verhaal is geschreven volgens een beproeft recept. Een reis van punt A naar punt B. De voorvallen die zich onderweg voordoen lenen zich voor de grappen, evenals de eigenaardigheden van de verschillende personages.

2 Tenderfoot

Lucky Luke - Tenderfoot (Le pied-tendre)

Het westen van Amerika trok vele nieuwkomers aan. Aan deze nieuwkomers, die al snel 'greenhoorns' of 'tenderfoots' werden genoemd, viel een apart welkom ten deel. Dit welkom zorgde er niet voor dat de nieuwkomers zich ook echt welkom voelden. De zojuist begraven Baddy was overigens alles behalve een tenderfoot. Terwijl de dorpelingen op gepaste wijze de oude Baddy herdenken, vertelt de belangenbehartiger van Baddy aan Lucky Luke dat er een opvolger is voor de bezittingen van Baddy. Dit tot groot ongenoegen van Jack Ready, die zijn oog heeft laten vallen op het land van de overledene. In het verre Engeland heeft hij nog een familielid, Waldo Badmington. Natuurlijk heeft Jack Ready geen enkele zin om de aankomst van de erfgenaam af te wachten. Wally Badmington uit Lucky Luke door Morris Maar dankzij Sam de Indiaan komt hij van een koude kermis thuis. Wanneer Waldo Badmington en zijn bediende Jasper dan eindelijk arriveren, bereiden Jack en een aantal cowboys hem een welkom voor. Maar Waldo doorstaat de test met glans en Lucky besluit zich over de erfgenaam van zijn oude vriend te ontfermen. De oude hut van Baddy wordt al snel omgetoverd tot een Engels landhuis en samen met Lucky gaat Waldo zijn nieuwe eigendom inspecteren. Zij het in, voor het westen, wat eigenaardige kleding. De volgende stap is cowboys inhuren, maar daar heeft Jack een stokje voor gestoken. In de saloon blijkt Waldo uitstekend te kunnen vechten en schieten. Het levert echter allemaal niets op. En er zit dan ook niets anders op dan het ranchwerk zelf te gaan doen. Onder leiding van Lucky leert Waldo langzaam maar zeker de kneepjes van het vak. Dan komt de dag dat Jack Ready verdwenen is. De verdenking valt al snel op Waldo. Samen met Lucky vlucht Waldo, maar helaas, ze worden toch ingehaald. Eenmaal in de cel krijgen ze een advocaat (annex staljongen) toegewezen. Daar hoeven ze dus niets van te verwachten. En dus besluit Lucky zelf maar op onderzoek uit te gaan. Tijdens de rechtzitting neemt hij de benen. De eenzame cowboy had al het idee dat er iets niet in de haak was. En via de barkeeper komt hij bij een blokhut waar Jack Ready zich schuilhoudt. Levend en wel natuurlijk. Eenmaal terug in de stad blijkt de onschuld van Waldo die Jack uitdaagt voor een duel. Maar dan wel op de Engelse manier, in formele kleding. Waldo wint en wordt opgenomen in het dorp.

Het album 'De tenderfoot' (Le pied-tendre) vind ik één van de leukste albums uit de serie. Het verhaal verscheen in juli 1968. Het scenario is uitermate geestig. Vooral de onderkoelde Britse houding van Waldo doet natuurlijk wonderen. Ook de rol van Jasper en zijn enigszins opmerkelijke samenwerking met de rest van de huishoudelijke staf (Sam de Indiaan) is een bron van groot vermaak. Zeker in het begin vertoont Waldo nog allerlei trekjes van de Engelse landheer, gentleman tot het eind. De kreet 'tally-ho' kan niet anders dan Brits zijn. De Engelse landjonker die naar het ruige westen komt was een geweldige vondst.

Ook dit verhaal werd eerst in delen in Robbedoes gepubliceerd. Net als met 'De postkoets' verscheen het album echter bij de concurrent Dargaud. Over het personage van Walo doet nog een gerucht de ronde. De tekenaar van de serie Asterix, Uderzo, heeft zich wel eens laten ontvallen dat het uiterlijk van de Brit op hem gebaseerd zou zijn. Iets wat Morris altijd heeft ontkent.

3 Dalton City

Lucky Luke - Dalton City

Op verzoek van de gouverneur maakt Lucky Luke schoon schip in het stadje Fenton Town. Hier hebben de desperado's het voor het zeggen en maakt de wet (en de sheriff) geen schijn van kans. Tot Lucky Luke verschijnt dan. De eenzame cowboy maakt snel korte metten met de leider van de stad, Dean Fenton. De misdadiger wordt veroordeeld tot 1223 jaar gevangenisstraf en Lucky levert hem af bij de gevangenis. De Daltons zitten ook nog vast en Rataplan is nog even dom als altijd. Fenton verteld graag over de tijd toen hij een hele stad voor zichzelf had en drie van de vier Daltons luisteren graag naar het verhaal. Joe niet, die heeft het te druk met andere dingen. Zo lijkt de vrede in het westen weer even gewaarborgd. Maar dan maakt de telegrafist van de gevangenis een klein foutje. Omdat hij nog niet zo is in morse zorgt hij er per ongeluk voor dat Joe Dalton op vrije voeten wordt gesteld, in plaats van Joe Milton. Lucky Luke en Rataplan door Morris Hoewel de blunder al snel ontdekt wordt, weerhoudt dit Joe er natuurlijk niet van om zijn broers uit de gevangenis te laten ontsnappen. Nadat Joe per ongeluk op vrije voeten was gesteld, besloot Lucky dat het gevangenispersoneel het nu maar eens zelf op moet knappen. Het enige dat ze bereiken is dat Rataplan de weg naar de gevangenis kwijtraakt. In de nacht ziet hij de vier Daltons (die hij vaag herkent van de gevangenis) en besluit achter hen aan te kopen. Omdat de vier schurken nu op vrije voeten zijn, doet de gouverneur van Texas opnieuw een beroep op Lucky, die daar ditmaal wel gehoor aan geeft. Lucky heeft wel een idee waar de vier desperado's naar toe zijn. En hij heeft gelijk. Joe heeft wel degelijk naar de verhalen van Fenton geluisterd en wil nu Dalton city stichten, een uitwijkplaats voor alle boeven van het land. Onze cowbot sluipt de stad binnen en luistert de vier Daltons af. Maar net op het moment dat hij weer weg wil sluipen, besluit Rataplan om te proberen in de armen van Lucky te springen. Natuurlijk mislukt dit, maar Lucky wordt ook betrapt door de Daltons. Hoewel ze hem eerst willen neerschieten, heeft Joe een ander plan. Omdat de Daltons geen idee hebben hoe ze de zaken moeten aanpakken, moet Lucky hen hierbij gaan helpen. Hoewel Lucky ogenschijnlijk hiermee instemt, zint hij natuurlijk op een manier om zowel de Daltons in te rekenen als ook Joe Dalton met bloemen door Morris alle andere desperado's die naar het stadje gaan komen. Nu gaat hij onbedoeld toch een beetje hulp krijgen van de Daltons zelf. Want wat gebeurt er? De Daltons huren een groep zangmeisjes in voor de saloon. En zowel William als Joe Dalton worden verliefd op de leadzangeres Lulu Carabine. Het gaat zelfs zover dat Joe met Lulu wil trouwen. Lucky zegt te bemiddelen, maar leidt de Daltons natuurlijk om de tuin. Het lukt hem een wapen te bemachtigen en op het moment dat Joe doorkrijgt dat Lucky hem heeft voorgelogen, begint het vuurgevecht. Maar gelukkig voor Lucky duurt dit niet lang, want een ontevreden klant van de saloon had zijn beklag gedaan. En de cavalerie kwam (op tijd) een kijkje nemen. En zo gaan de Daltons (en alle andere desperado's) naar de gevangenis. Maar de Daltons hebben even weinig vrienden. Ook Rataplan is weer terug en Lucky Luke rijdt met Jolly Jumper de zonsondergang en nieuwe avonturen tegemoet.

Dalton City is het 34e album met de avonturen van Lucky Luke. Het is het 3de album dat bij Darguad werd uitgebracht. Het verscheen in 1969. Ook nu hebben de makers weer een fantastisch album afgeleverd. Joe Dalton verliefd! Wie had dat kunnen denken? Ook de rol van Rataplan zorgt voor de nodige glimlachen, hij blijft ontegenzeggelijk de domste hond uit het wilde westen. Het personage van Lulu Carabine is getekend met de Amerikaanse actrice Mae West in het achterhoofd.

4 Jesse James

Lucky Luke - Jesse James

Op het erf van de ouderlijke boerderij in Missouri herstelt Jesse James van zijn verwondingen uit de burgeroorlog. Jesse heeft een idool: Robin Hood. Jesse James uit Lucky Luke door Morris En net als de boogschutter uit Engeland gaat Jesse van de rijken stelen om het aan de armen te geven. Maar zodra hij dit doet zijn de armen rijk en moet hij ze weer beroven. Kortom, de bandiet in spe heeft een klein probleem. Gelukkig biedt zijn broer Frank James uitkomst. Samen met hun neef Cole Younger vormen ze een bende die terreur zaait in het westen. Op een dag komen twee mannen van het detectivebureau Pinkerton naar Texas om met Lucky Luke te praten. Ze hebben het idee dat Jesse James naar Texas komt. Maar omdat ze in Texas nog geen overval hebben gepleegd kan Lucky weinig voor hen doen. Maar hij zal een oogje in het zeil houden. Om Lucky zand in de ogen te strooien doen de drie mannen zich voor als eerzame burgers, maar zodra ze de cowboy hebben weggelokt slaan ze toe. Jesse James en zijn bende beroven de bank en wanneer ze daarna de trein proberen te beroven is Lucky Luke weer ter plaatse. Hij grijpt Cole Younger in zijn nekvel (of eigenlijk doet Jolly Jumper dit) en brengt de bandiet naar de stad. Maar de eerzame burgers zijn bang voor de wraak van de James broers en na een schijnproces wordt Cole weer op vrije voeten gesteld. Maar achteraf schamen de inwoners zich en ze besluiten zich te revancheren. Wanneer de bende weer wil toeslaan staat hen een warm onthaal te wachten. Met de hulp van Lucky worden de drie ingerekend en met pek en veren overgoten de staat Texas uitgegooid.

Ditmaal neemt Lucky het op tegen Jesse James (1847-1882). Net als Jesse James, waren zijn broer Frank James (1843-1915) en Cole Younger (1844-1916) historische wild west figuren (voor meer informatie zie ook Lucky Luke historisch). De drie maakten echt deel uit van een bende genaamd de James-Younger bende. Morris en Goscinny hebben het in 1969 verschenen album Jesse James dan ook op het bestaan van deze bende gebaseerd. Alleen krijgen ze ditmaal te maken met Lucky Luke. Jesse wordt afgeschilderd als een soort Robin Hood. Een soort, want in tegenstelling tot de Engelse boogschutter, steelt Jesse van de armen om het geld zelf te houden. Van zijn broer Frank is een soort mislukte intellectueel gemaakt, die dol is op Shakespeare citaten (de echte was dit ook!). Cole Younger is de brute kracht van de drie. In het verhaal zit natuurlijk als thema verwerkt dat het niet verstandig is om angst te laten regeren. De inwoners van het stadje verliezen het respect van Lucky wanneer ze Cole na een schijnproces vrijspreken. Iedereen weet dat hij schuldig is, maar ze zijn bang voor de wraakactie van de twee James broers. In het verhaal komt het allemaal goed. De dorpelingen overwinnen hun angst en eendrachtig bieden zij de bende het hoofd.

5 Western circus

Lucky Luke - Western circus

Wanneer Lucky Luke en Jolly Jumper worden achtervolgd door twee indianen, gaan hun achtervolgers er plotsklaps vandoor. De reden? Midden op de weg staat een olifant! Nu is dit geen gewoon verschijnsel op de prairie, dus Lucky gaat het eens onderzoeken. Al snel blijkt dat de olifant deel uitmaakt van het reizende circus van kapitein Erasmus Mulligan. Samen met zijn vrouw, zijn dochter en zijn schoonzoon probeert hij een tournee door het westen te maken. Na nog wat kleine schermutselingen met de indianen trekt het gezelschap verder naar het volgende stadje, Fort Coyote. Lucky wil hier deelnemen aan de jaarlijkse rodeo die georganiseerd wordt door de rijke Corduray Zilch. Maar dan dient het western circus zich in Fort Coyote aan. Dat betekent concurrentie voor Zilch, die hier niets van wil weten. Wanneer Zilch in de saloon Mulligan (die ongewapend is) wil neerschieten, grijpt Lucky in en kiest hij de kant van het circus. Om toch iets tegen het circus te ondernemen huurt Zilch een revolverheld in, Rattlesnake Joe. Omdat de olifant uit het circus het nogal op Zilch heeft voorzien, moet Rattlesnake Joe de olifant (die Andy heet) neerschieten. Enigszins ontdaan begint de revolverheld aan zijn opdracht. De leeuw Nelson, Rattlesnake Joe en Lucky Luke door Morris En het valt Rattlesnake ook zeker niet mee. Hij wordt gebruikt als clown, is doelwit op het messenbord en loopt de leeuw Nelson tegen het lijf. Hierdoor is hij zo van zijn stuk gebracht dat hij de olifant Andy op een meter of drie mist. Rap verdwijnt hij weer naar de stad. Nu deze poging is mislukt, gooit Zilch het over een andere boeg. Hij organiseert een bijeenkomst waar ook de Mulligan en Lucky naar toe komen. Terwijl zij daar zijn laten zijn mannen de leeuw Nelson ontsnappen. Nu is Nelson volkomen ongevaarlijk. Hij heeft maar één passie: groentesoep. En laat nu net de sheriff die avond deze soep op het menu hebben staan. Consternatie alom dus. Maar het lukt Lucky om Nelson te vangen, met de hulp van Mulligan. De volgende dag moeten zij zwaar onderhandelen om toch een voorstelling te mogen geven. Ook Lucky Luke en Jolly Jumper hebben een nummer bedacht. Maar terwijl de voorstelling bezig is, vallen de indianen weer aan. Ook dit is weer een streek van Zilch. Het gevolg: de grote circustent brandt volledig af. Zilch denkt dat hij gewonnen heeft maar Lucky heeft een plan. Het hele western circus neemt deel aan de rodeo van Zilch. Dit wordt gezien door een impresario die hen allemaal wil inhuren en naar Europa wil brengen. En zo komt het toch nog goed. De western show van Zich & Mulligan gaat Europa veroveren. En onze cowboy? Hij rijdt de ondergaande zon tegemoet op weg naar nieuwe avonturen.

Het album 'Western circus' dateert uit 1970. Lucky Luke komt in dit verhaal op voor de buitenstaanders die onderdrukt dreigen teworden door de gevestigde orde. Het is een kostelijk avontuur geworden. Vooral de leeuw Nelson werkt keer op keer op mijn lachspieren. Het aandeel van Jolly Jumper is in dit album ook groter dan in andere albums het geval was. Zijn commentaar op de situatie verhoogt wat mij betreft de pret.
Ook in het echte westen waren er rondtrekkende circussen, hoewel je ze beter kan omschrijven als western shows. Deze shows brachten het "wilde" westen naar het oosten van de Verenigde Staten en later zelfs naar Europa. De western show van Buffalo Bill is daarvan een legendarisch voorbeeld. In dit verhaal zit ook nog een karikatuur verwerkt van een bekendheid en wel W.C Fields, die model stond voor Mulligan (voor meer informatie zie ook Lucky Luke historisch).

6 Ma Dalton

Lucky Luke - Ma Dalton

Na het begeleiden van een transport komt Lucky Luke terecht in Cactus Junction. En daar treft hij de moeder van de Daltons. Om de eer van de familie hoog te houden berooft ze de slagerij en de groenteman. Ma Dalton uit Lucky Luke door Morris Nou ja beroven, eigenlijk leeft ze van de liefdadigheid van de dorpsbewoners, maar zo hoeft ze daar niets van te weten. Alles lijkt dik in orde. Eenmaal terug in haar huis besluit ma Dalton haar zoons in de gevangenis te schrijven dat ze zowaar Lucky Luke heeft ontmoet. Deze brief heeft natuurlijk de voorspelbare reactie van Joe Dalton tot gevolg. Hij wil ontsnappen en Lucky neerschieten. Koste wat het kost. En dus stichten de Daltons brand in hun cel. Al snel staat de gehele gevangenis in lichterlaaie. Dit moet hun kans zijn. Er is echter één kleine complicatie. De directeur van de gevangenis is ook niet gek en besluit Rataplan met een ketting aan de pols van Joe te bevestigen. Toch weerhoudt ook dit de Daltons er niet van om te ontsnappen. En zo komen de vier broers, samen met Rataplan, aan bij het huis van hun moeder. Wanneer Lucky op de hoogte wordt gesteld van de ontsnapping, heeft hij al een aardig vermoeden waar hij de vier boeven moet gaan zoeken. Dit vermoeden wordt natuurlijk snel bevestigd, wanneer ma Dalton ineens heel veel levensmiddel rooft. Maar helaas voor de eenzame cowboy, wanneer hij bij het huis van ma Dalton aankomt, zijn de vogels gevlogen. Wel vindt hij Rataplan terug, die om de één of andere merkwaardige reden niet meer op wil staan. Toch komt Lucky ook ditmaal de vier boeven op het spoor. En hoewel hij de lastige klip moet omzeilen die ma Dalton heet, lukt het hem ook nu om de klus te klaren.

In het album 'Ma Dalton' (1971) maken we dan eindelijk kennis met de moeder van de Daltons. Dat zij bestond was al jaren eerder aangekondigd en wel in het album 'De Daltons breken uit' (1960). Het heeft 11 jaar geduurd, maar daar is ze dan. En het moet worden gezegd, de kennismaking is een kostelijke geworden. Het album zit vol met humor. Zo is er de jaloezie van de drie broers van de oogappel van hun moeder, Averell. De altijd in verwarring zijnde Rataplan weet het nu helemaal niet meer. Over jaloezie gesproken, wat te denken van Jolly Jumper op pagina 27? Het opvoeren van de moeder van de Daltons is een geweldig idee geweest van Goscinny en Morris. Het is toch geweldig om te zien hoe de ergste boeven uit het westen zich schikken naar de wensen van hun moeder en zelfs hun uiterste best doen om bij haar in het gevlei te komen. Eén van de leukste albums uit de serie!

7 Apache Canyon

Lucky Luke - Apache Canyon

Lucky Luke is aanwezig bij een afdeling van de Amerikaanse cavalerie. De eenzame cowboy is naar Fort Canyon gezonden door het federale bureau voor indianenbelangen om uit te zoeken waarom er steeds oorlog is. In de overige delen van het land heerst namelijk vrede, maar alleen met de indianen van Patromino wil het maar niet lukken. Om niet direct op te vallen noemt Lucky zich eerst nog Mr. Smith, maar al gauw maakt hij zich bekend aan de commandant van het leger, kolonel O'Nollan. Wanneer de legerafdeling door een pas trekt die Apache canyon wordt genoemd, worden ze bekogeld met stenen. Maar dit blijkt vaker voor te komen en geen van de cavaleristen raakt ervan in de war. Lucky Luke en Patronimo uit Apache canyon door Morris Kolonel O'Nollan organiseert direct een strafexpeditie naar het kamp van Patromino. Maar zodra het leger terugkeert in het fort, blijkt Patromino precies hetzelfde te hebben gedaan. Ook het fort is tot de grond toe afgebrand. Om uit de impasse te komen gaat Lucky onderhandelen met de Apachen. Maar nadat de medicijnman is verschenen keren de kansen voor de cowboy en wordt hij achtergelaten om door de mieren te worden opgegeten. Gelukkig is Jolly Jumper in de buurt om zijn berijder te redden. Eenmaal terug in het fort heeft Lucky een kleine aanvaring met de kolonel. Want was er aan de hand? Terwijl Lucky aan het onderhandelen was heeft de kolonel weer het kamp van Patromino aangevallen. Maar tijdens het gesprek komt ook de aap uit de mouw. Jaren geleden is de zoon van de kolonel meegenomen door de Apachen. Lucky belooft op zoek te gaan naar de, inmiddels, jongeman. Samen met de kolonel smeedt hij een plan. Na het overwinnen van de diverse problemen slaagt het plan. De kolonel wordt met zijn zoon herenigd. Ook Patromino vindt zijn vader terug en de vrede wordt hersteld.

Een avontuur van de eenzame cowboy waarbij nadrukkelijk wordt gewezen op onderlinge haat gebaseerd op het verleden. Het is de tweede maal dat Lucky deel uitmaakt van de cavalerie (de eerste was natuurlijk Het 27ste cavalerie). Wat wel opvallend is, is de rol van de Apachen. Werden de indianen voorheen nog beschreven in termen van dat zij een achterstand hadden op de blanken, nu zijn zij veel meer een tegenstander van gelijke orde. Wanneer het leger een strafexpeditie uitvoert, doen de indianen precies hetzelfde. Het gegeven dat groepen Apachen vanuit Mexico aanvallen uitvoeren op Amerikaanse legereenheden is overigens authentiek.
Daarnaast zit er natuurlijk humor in het album. De grappen over de Ierse achtergrond van de mannen en sergeant O'Hara die het moet ontgelden omdat zijn moeder uit Schotland kwam. Maar zelfs in de humoristische setting wordt toch verwezen naar de culturele achtergrond. Dit zit echt door het hele verhaal verweven.
Ook in 'Apache canyon' uit 1973 is de rol van Jolly Jumper weer substantieel. Wat dat betreft sluit dit album aan bij de ontwikkeling die eerder is ingezet.

8 De rijstoorlog

Lucky Luke - De rijstoorlog (La bataille du riz) Lucky Luke in de rijstoorlog door Morris

Een apart album in de Lucky Luke serie is 'De rijstoorlog' (La bataille du riz) uit 1973. In tegenstelling tot de voorgaande albums bestaat dit deel uit vier korte verhalen.
Niet alleen is het concept anders, ook de tekenstijl verschilt duidelijk met de voorgaande delen. Het oogt allemaal wat simpeler getekend. De verhalen zijn dan ook afkomstig uit andere publicaties dan normaal. De mindere mate van gedetailleerdheid komt doordat de vier verhalen ooit zijn verschenen in een kleiner formaat. In Frankrijk werden de verhalen later in een groot formaat uitgegeven door het tankstation keten Total.

Voor de fans van Lucky Luke werden deze verhalen in dit album uitgebracht. Het betreft hier de volgende vier verhalen:

  • Een wandeling door de stad
  • Alle begin is moeilijk
  • Hola, de pianola
  • De rijstoorlog


9 De premiejager

Lucky Luke - De premiejager (Chasseur de primes)

In het wilde westen vormde de premiejagers een apart slag mensen. En geen slag waar nu direct heel veel achting voor was. Eén van die premiejagers was Elliot Bell. Al op jonge leeftijd vertoonde Elliot wat merkwaardige trekjes. Voor geld was geen daad hem te dol. Dol als hij was op geld. En dus werd de jonge Elliot een premiejager. Stond er een prijs op iemands hoofd dan was Elliot er als de kippen bij. Langzaam maar zeker begon hij steeds meer geld te verdienen met zijn minzame werk. En op een mooie dag kwam hij in Cheyenne Pass een andere man tegen. Eén die zich ook richtte op het oppakken van boeven en outlaws. Maar anders dan Elliot wilde deze cowboy geen geld voor zijn inspanningen. De cowboy was natuurlijk niemand minder dan Lucky Luke. Lucky Luke en Elliot Bell uit De premiejager door Morris Eenmaal in de saloon werd Lucky benaderd door de sheriff van het stadje. Hij heeft dringend de hulp nodig van onze cowboy. En dus gaan beide naar de ranch van de immens rijke paardenfokker Bronco Fortworth. Want wat is het geval? Zijn lievelingspaard Lord Washmouth III is verdwenen. Een paard waar Fortworth zo gek op is dat, toen zijn vrouw hem de keuze gaf zij of het paard, hij koos voor het paard. En Fortworth weet ook al wie de paardendief moet zijn geweest: Tea Spoon, een Cheyenne uit het reservaat die een tijdje voor de paardenfokker heeft gewerkt. Allerminst overtuigd door deze uit de lucht gegrepen beschuldiging beloven de sheriff en Lucky desalniettemin met Tea Spoon te gaan praten. Maar daar neemt de paardenfokker geen genoegen mee. Hij neemt het initiatief om zelf een beloning van 100.000 dollar op het hoofd van Tea Spoon te zetten. Zodra Elliot Bell hier lucht van krijgt ziet hij natuurlijk zijn kans schoon. Hij doet er alles aan om Tea Spoon in handen te krijgen. Eerst achter de rug van Lucky om, waar hij bijna een oorlog mee veroorzaakt en het leger moet uitrukken. Daarna probeert hij met een groepje premiejagers de indiaan in handen te krijgen. Gelukkig houdt Lucky het hoofd (meestal) koel en lukt het hem om Tea Spoon zover te krijgen dat deze zich voor de rechter gaat verantwoorden. Maar zover komt het niet direct. Door toeden van Elliot komt Tea Spoon weer op vrije voeten en samen met Lucky vindt hij het paard Lord Washmouth III. Wanneer ze daarna bij de rechter zijn, blijkt dat de vrouw van Fortworth het paard heeft laten ontsnappen uit boosheid over het gedrag van haar man. En zo eindigt alles toch nog goed, nou ja, voor bijna iedereen dan. Lucky zorgt ervoor dat Elliot er vandoor kan gaan, maar er staat wel een prijs op zijn hoofd vanwege het uitlokken van een oorlog met de Cheyennes.

Wederom slaagden Goscinny en Morris er in om met 'De premiejager' (Chasseur de primes) uit 1972 een puik album af te leveren. Allereerst maar even de premiejager. Zoals bekend bestaan deze mensen in het echt ook. Er zijn overigens maar twee landen in de wereld waar premiejagers volgens de wet actief mogen zijn. en dat zijn de Verenigde Staten en de Filippijnen. Over het leven van een echte premiejager (of bounty hunter) is in de afgelopen jaren zelfs een speelfilm gemaakt. Dit was de film 'Domino' met Keira Knightley in de hoofdrol over het leven van Domino Harvey (1969-2005). De premiejager komt ook veel voor in boeken en films over het wilde westen. Eén van die karakters was Col. Mortimer, gespeeld door Lee Van Cleef in de Sergio Leone film 'For a Few Dollars More'. Het is dan ook Lee van Cleef die model heeft gestaan voor het personage van Elliot Bell (zie ook Lucky Luke historisch).

Maar in het album is veel meer te beleven. Zo is de rol van Jolly Jumper absoluut geweldig. Het trouwe paard staat altijd klaar voor Lucky, maar heeft ook zo zijn eigen ideeën over bepaalde situaties. Jolly Jumper is opstandig door Morris De commentaren die Jolly Jumper geeft verhogen de humor in het album aanzienlijk. Het komt zelfs zover dat Jolly enigszins opstandig wordt na een opmerking van Lucky Luke. Ook Bronco Fortworth is prachtig karikaturaal neergezet. Geweldig het drafje waarmee de paardenfokker (natuurlijk dol op suikerklontjes) zich voortbeweegt.
Maar in het scenario zitten ook andere boodschappen besloten. Zo is er het vooroordeel van Fortworth over de betrouwbaarheid van indianen. Tegen dit soort vooroordelen hebben de makers van Lucky Luke zich al vaker afgezet. Ook de positie en de benadering van de Cheyenne is vergelijkbaar met de wijze waarop de indianen werden benaderd in het scenario van Apache Canyon (zie hiervoor). Ook met de tegenstelling tussen Elliot Bell (die alles voor geld doet) en de handelswijze van de eenzame cowboy (die alles uit plichtsbesef doet) hebben de makers een boodschap proberen te verwerken in het verhaal. De tegenstelling is opzettelijk scherp aangezet. Lucky doet dingen uit algemeen belang en omdat hij het belangrijk vindt. Elliot Bell daarentegen handelt alleen wanneer er voor hemzelf een voordeel in zit. Is dat niet aanwezig dan blijft hij werkeloos toezien.
Tot slot een paar dingen die mij opvielen. In de eerste plaats natuurlijk de maskers van de twee medicijnmannen. Deze maskers zijn uiteraard afgeleid van Het monster van Frankenstein. Het gezicht dat wordt afgebeeld is dat van Borris Karloff in zijn klassieke filmrol uit de film Frankenstein uit 1931.
Iets anders betreft de wijze waarop de Cheyennes in het verhaal voorkomen. In vorige albums spraken de indianen een eigen taaltje. Dat wordt in dit album niet meer gedaan. Ook hebben de indianen heel Engels klinkende namen gekregen, iets wat hiervoor veel minder het geval was. Vergelijk wat dat betreft de wijze waarop de indianen in Apache Canyon praten en de manier waarop ze in dit album praten. En namen als Patronimo en Coyotito zijn veel minder Engels dan Tea Spoon en Little Fish Knife, waarbij de laatste namen eerder refereren aan gebruiksvoorwerpen dan iets anders.

10 De grootvorst

Lucky Luke - De grootvorst (Le grand duc)

Lucky Luke wordt naar Washington ontboden door de staatssecretaris. Deze heeft een delicaat werkje voor de eenzame cowboy. Hij wordt voorgesteld aan grootvorst Leonid en diens adjudant, kolonel Boulenkov. De regering van de Verenigde Staten wil een handelsovereenkomst sluiten met Rusland. Dat is ook de reden dat de grootvorst in Washington aanwezig is. Maar voordat de grootvorst de overeenkomst tekent, wil hij het wilde westen zien, zoals hij dit kent uit de boeken van James Fenimore Cooper. De staatssecretaris verzoekt Lucky om als gids op te treden voor de grootvorst en er natuurlijk voor te zorgen dat hem niets overkomt. Ook heeft de grootvorst bepaalde plaatsen in gedachten die hij wil bezoeken, zoals Abilene. Hoewel hij er niet echt gelukkig mee is, accepteert Lucky de opdracht. Naast de gevaren die ze onderweg gaan tegenkomen, is er ook nog een Russische anarchist die het voorzien heeft op het leven van de grootvorst. Na een paar kleine problemen met de trein bereikt het drietal Abilene. Lucky zorgt ervoor dat de cowboys zich gedragen. Maar de grootvorst maakt op geheel eigen wijze indruk, zeker op Laura Legs. Dankzij de informatie van het dansmeisje (nou ja, meisje) ontkomen ze aan een overval met de postkoets. Maar er zijn nog genoeg verrassingen, soms ook voor Lucky. Zo blijkt een notoire boef, Texas Ripper, Russische roots te hebben. En de boef is zeer vereerd om de grootvorst te ontmoeten. Maar de grootvorst wil ook een gevecht met de indianen meemaken. Dat is een klein probleem, want in de regio zijn helemaal geen indianen. En dus doet Lucky een beroep op de cavalerie. Verkleed als indianen doen ze een schijnaanval. De situatie wordt natuurlijk wel enigszins verwarrend, wanneer er een ander onderdeel van de cavalerie op het toneel verschijnt. Maar alles loopt uiteindelijk goed af. Eenmaal terug in Washington tekent de grootvorst de handelsovereenkomst en Lucky wordt benoemd tot ridder in de orde van de rode steppe. Ook voor de anarchist (die mislukte poging op mislukte poging heeft gestapeld) is er nog hoop. Want wellicht dat de tsaar nu ook een keer naar Amerika komt.

Lucky Luke in De grootvorst door Morris.jpg De kwaliteit van de verhalen blijft van ene hoog niveau. Het album 'De grootvorst' (Le grand duc) uit 1973 is daar zeker een bewijs van. Het zit vol humor en in het verhaal zitten een aantal zich repeterende grappen verwerkt. Zo wordt de cowboy nogal eens gestoord wanneer hij in bad zit. Ook de hopeloze pogingen van de naamloze anarchist zijn een geweldige bron van vermaak.

Zoals wel vaker, is er in het scenario een historische waarheid verwerkt. In dit geval het bezoek van een grootvorst uit Rusland aan Amerika. Grootvorst Alexei Alexandrovich (1850-1908) heeft ooit Amerika bezocht een heeft daarwerkelijk een reis gemaakt om het wilde westen met eigen ogen te kunnen aanschouwen. Nadat een Amerikaanse marine eenheid in 1867 de haven van Sint Petersburg had bezocht, werd besloten tot een tegenbezoek. Dit tegenbezoek werd aangekondigd in 1871. De dingen gingen toentertijd blijkbaar minder snel dan tegenwoordig. Op 21 november 1871 kwam de Russische marine eenheid aan in New York. Alexei Alexandrovich en generaal Custer Op 23 november werd de grootvorst ontvangen door de Amerikaanse president Ulysses S. Grant. Grootvorst Alexei Alexandrovich bezocht daarna steden aan de oostkust van Amerika, zoals Boston en de militaire academie in West Point. Ook bezocht hij historische plaatsen zoals Bunker Hill. Na een kort bezoek aan Canada vertrok de grootvorst na de kerstdagen richting het westen van Amerika. De reis bracht hem onder meer naar Ohio en Chicago, maar ook naar St. Louis. Hier raakte hij bijzonder gecharmeerd van Lydia Thompson, een 36 jaar oude actrice die het liedje "If ever I cease to love" zong (de inspiratie voor Laura Legs???). Daarna bezocht hij de grote vlakten van Amerika voor een buffeljacht in het gezelschap van onder meer generaal George Custer (inderdaad die van Little Big Horn). Hiernaast is een foto van de twee die genomen is na afloop van de buffeljacht in Topeka. Custer ligt aan de linkerkant en de grootvorst zit rechts. Aan de buffeljacht werd overigens ook nog deelgenomen door ene William Frederick Cody, die later bekend zou worden onder zijn bijnaam Buffalo Bill. De buffeljacht vond plaats op 14 januari 1872. Op 22 februari 1872 verliet grootvorst Alexei Alexandrovich de Verenigde Staten. Volgens sommigen was de grootvorst meer geïntresseerd geweest in muziek en mooie vrouwen dan het land dat hij had bezocht.

Nu is er nog iets met het personage van de grootvorst. Want hoewel zijn bezoek aan Amerika gebaseerd is op een echte gebeurtenis, is zijn uiterlijk niet afgeleid van de echte grootvorst. Hiervoor is door Morris gebruik gemaakt van het uiterlijk van de acteur Sydney Greenstreet (zie ook Lucky Luke historisch).