Ik ben een Kathaar intro



In 2009 verscheen bij Uitgeverij Daedalus het eerste deel van de serie 'Ik ben een Kathaar' (Je suis cathare). De reeks is ontstaan uit de samenwerking tussen Makyo en Alessandro Calore.

Makyo, wiens echte naam Pierre Fournier is, werd geboren op 16 juli 1952 in Duinkerken (Frankrijk). Hij begon zijn carrière bij het stripblad Spirou (Robbedoes). Hij werkte daar onder het pseudoniem Mohat. In 1978 ging hij werken voor het tijdschrift Pistil, waar hij 'Les Polluks' en 'Madame Colzako' onder eigen naam publiceerde. In 1981 stapte hij over naar het tijdschrift Mercredi. Daar schreef hij de humoristische historische serie over de melancholische jongen 'Gully' voor Alain Dodier. Ook publiceerde hij een eigen serie over bang dwergen. In 1982 keerde hij terug bij Robbedoes waar hij onder meer verder ging met de serie 'Gully'. In de jaren 80 schreef hij onder meer ook de detective serie 'Jerome K'.
Alessandro Calore werd op 21 oktober 1974 geboren in Popoli (Pescara. Italië). Na zijn studie werkte hij in verschillende sectoren van de grafische kunst. Er verschenen van hem korte verhalen in het tijdschrift Il Giornalino de San Paolo Éditions. Ook werkte hij voor Disney Italië.

De serie 'Ik ben een Kathaar' (Je suis cathare) heeft de vervolging van deze groep mensen tijdens de middeleeuwen als onderwerp. Deze vervolging heeft daadwerkelijk plaatsgevonden. Wie waren de katharen? De Katharen (die ook wel de Albigenzen worden genoemd) waren een christelijke religieuze groepering die bestond tijdens de late Middeleeuwen. Dit was de periode van ongeveer 1270 tot 1500. De Katharen leefden voornamelijk in het zuiden van Frankrijk, onder andere in de Languedoc. De Katharen beschouwden zich als de ware christelijke Kerk, waarin Jezus de centrale plaats innam. Zo wezen ze het Oude Testament af.
De Katharen werden als ketters gezien en door de Rooms-katholieke Kerk en door de Franse koningen bloedig vervolgd. Het ging zelfs zover dat paus paus Innocentius III Simon de Montfort als aanvoerder aanstelde van de campagnes tegen de katharen in Zuid-Frankrijk. Dit wordt ook wel de Albigenzische Kruistocht genoemd. Simon de Montfort werd berucht door zijn extreme wreedheden tijdens deze campagne. Naderhand volgden nog andere campagnes tegen de Katharen. Er wordt wel gesteld dat deze Albigenzische Kruistochten de weg hebben vrijgemaakt voor de Inquisitie. (gehanteerde bron:nl.wikipedia.org/wiki)

Deel 1 - De ongrijpbare perfectus

Ik ben een Kathaar - De ongrijpbare perfectus

Het zuiden van Frankrijk, ergens tussen 1100 en 1300. Guilhem Roché is in dienst bij meester Emeric. De jongeman is door de genezer een jaar eerder gevonden in de sneeuw. Naakt en alleen. En zonder geheugen. Guilhem weet niet wie hij is anders dan zijn naam. Hij weet niet waar hij vandaan komt. Het enige dat Guilhem iedere nacht beleeft, is steeds dezelfde nachtmerrie. Hij is in gevecht met een schaduwridder. Guilhem weet niet wat de droom betekent en ook meester Emeric moet hem het antwoord schuldig blijven. De genezer voelt zich onwel en trekt zich terug op zijn bed. Maar rust is van korte duur. Guilhem uit 'Ik ben een Kathaar' door Calore Plotseling komt een vrouw de woning van meestere Emeric binnen. Ze smeekt de genezer met haar mee te gaan. De vrouw vreest voor het leven van haar kind. Maar meester Emeric is te verzwakt om de reis te maken. En dus stuurt hij Guihem met de vrouw mee. Maar de jongeman is bevreesd. Want zijn kennis van de kruiden komt niet eens in de buurt bij die van meester Emeric. Samen met de vrouw bereikt hij haar woning. Binnen wacht het zieke kind. Wat te doen? Guilhem blijft alleen achter met het kind. Maar dan lijkt zich een wonder te voltrekken. Zonder dat hij gebruik maakt van de kruiden van meester Emeric is Guilhem in staat om het zieke kind te genezen.
Zijn faam als genezer krijgt hierdoor langzaam maar zeker steeds meer bekendheid in de streek. Van ver komen mensen om zich door Guilhem te laten genezen. Zo ook een stille man. Eenmaal voor Guilhem onthult hij een oude wond toegebracht door zijn broer terwijl ze duelleerden om een dame genaamd Nita. De man is de broer van Guilhem, Arnaut Roché. Nita is inmiddels uitgehuwelijkt aan de heer van Olac. Dan vertelt Arnaut over het lot van hun moeder. Zij is door een geestelijke levend verbrand omdat zijn steun gaf aan Simon Azalaïs, de zogenaamde ongrijpbare perfectus. Samen met zijn broer begint Guilhem aan een tocht omdat Nita ziek is en Guilhem haar kan genezen. Maar dan verschijnt er een tweede Arnaut Roché.

Een uitstekend album. Met 'De ongrijpbare perfectus' (Le Parfait Introuvable) wordt de serie 'Ik ben een kathaar' (Je suis cathare) geopend. Dit is het eerste werk dat ik lees van Makyo, maar hij maakt een geweldige indruk. Op een schitterende wijze neemt hij de tijd om de personages te schilderen. De twijfels van Guilhem zijn voelbaar. Daarnaast is er een persoon die door de kerk gezocht wordt en waarbij priesters over lijken gaan om hem te vangen. Simon Azalaïs, de ongrijpbare perfectus. Dit personage die nooit in beeld komt is zijn achtervolgers steeds een stap voor. En dan is er de kwestie van de twee Arnauts die opduiken. Wie is de echte broer? En wie is Nita? En waarom is de moeder van Guilhem en Arnaut op zo'n gruwelijke wijze vermoord? Talloze vragen schieten door je hoofd terwijl je het verhaal leest. Ook de sfeer van het verhaal lijkt precies te passen. Nu ben ik geen deskundige op het gebied van de middeleeuwen, maar Mayko heeft zeker research gedaan. Ook het tekenwerk van Calore vind ik echt uitstekend. Het portretteert het verhaal in sombere tinten maar met een zeer duidelijke stijl. De sfeer wordt ook voor een belangrijk deel door zijn inspanning ondersteunt. Een geweldig verhaal.

Deel 2 - Grenzeloze genade

Ik ben een Kathaar - Grenzeloze genade

Na hun vlucht zwerven de vier (Guilhem, Arnaut, Nita en de naamloze ridder) over de vlakte. Ze worden echter achtervolgd door de riddermonniken. Een achtervolging die door de naamloze ridder tijdelijk tot stilstand wordt gebracht. Het viertal rust uit in een verlaten boerderij. Dit geeft Guilhem en Arnaut de kans om met elkaar te praten. Guilhem en Nita uit 'Ik ben een Kathaar' door Calore Guilhem bevestigd dat hij zijn geheugen kwijt is, maar dat flarden weer door zijn hoofd gaan. Als in een mist ziet hij bepaalde gedeelten van zijn verleden. Een verleden waarover meer gesproken wordt wanneer Nita zich bij de broers voegt. Arnaut heeft een grote afkeer van de heer van Olec. De man waar Nita uiteindelijk mee getrouwd is, hoewel zij en Arnaut daarvoor min of meer als een stel door het leven gingen. Guilhem neemt het op voor de heer van Olec, iets wat zijn broer kwaad maakt. Maar de onthulling van Nita dat zij in werkelijkheid altijd verliefd is geweest op Guilhem doet hem helemaal in woede ontsteken.
De sfeer is dan ook naargeestig wanneer de naamloze ridder zich weer bij het gezelschap voegt. De ridder wil bespreken wat zij de komende dagen zullen gaan doen. Hijzelf is onderweg naar het kasteel van Nelli. Sicard van Nelli is de zaak van de naamlozen welgevallig. Hun beide vaders zijn in het heilige land gesneuveld. De twee broers willen terugkeren naar Aryens, het dorp waar zij vandaan komen. De twee reisdoelen liggen op dezelfde route. En dus besluit het viertal samen verder te reizen. Tijdens de reis onthult de naamloze ridder iets van zijn achtergrond. Eens was hij de heer van Lurac. Hij stond niet onwelwillend tegenover de ideeën van de groep gelovigen die zo zwaar worden vervolgd door de kerk. Dankzij verklikkers zag men de kans schoon om hem te ontdoen van zijn titel en landerijen. Rosal van Lurac kwam op de brandstapel, maar door een ongelofelijke samenloop van omstandigheden liet hij niet het leven in de vlammen. Sindsdien trekt hij gemaskerd door het land, zijn verbrande gezicht verbergend. Wat de reizigers niet beseffen is dat het verraad overal is. De heer van Nelli heeft uit jaloezie Jean Isarn, een perfectus, op de brandstapel gebracht. Zijn vrouw, Guilhemine, was onder de indruk van de perfectus, iets wat hij verwarde met liefde. Zijn haat ging zover dat hij de as van de verbrande man over het hoofd van zijn vrouw heeft uitgestrooid. Het is dan ook raadselachtig stil in de vesting wanneer het viertal deze bereikt. Rosal van Lurac dacht hier andere reizigers te treffen, maar volgens Sicard van Nelli zijn zij niet aangekomen. Spreekt hij de waarheid? En van een afstandje worden de vier reizigers gadegeslagen door de riddermonniken. Rijden ze een val in of rijden ze de veiligheid binnen?

In het tweede deel dat de titel 'Grenzeloze genade' (Impardonnable pardonné) draagt wordt de tocht van Guilhem en zijn gezelschap vervolgd. Net als in het eerste deel is ook dit album een geweldig verhaal om te lezen. Het scenario zit werkelijk uitstekend in elkaar en boeit van begin tot eind. Makyo brengt een naargeestige sfeer tot leven in zijn verhaal, een wereld die geregeerd wordt door bijgeloof, achterdocht, jaloezie en machtsmisbruik. Maar ook een wereld waarin liefde haar weg vindt, soms grenzeloos. Het tekenwerk van Calore is van een even goed niveau als het eerste deel. Mooie tekeningen, details die de sfeer en de bedoeling van het verhaal onderstrepen en versterken. Een fantastische reeks.

Deel 3 - Aansluiting met de eeuwigheid

Ik ben een Kathaar - Aansluiting met de eeuwigheid

Het is begin november 1312 wanneer Pierre Marty als een gevangene het kasteel van Carcassonne wordt binnengebracht. Als een bekende kathaar voor de machthebbers wordt de man direct in de kerker gegooid. Maar wanneer hij zich afzondert van de andere gevangenen en zich enigszins wanhopig afvraagt waarom dit lot hem treft krijgt hij een bezoek. Guilhem troost Guillaume Isarn uit 'Ik ben een Kathaar' door Calore Het is niemand minder dan Simon Azalaïs, de ongrijpbare perfectus. Zijn woorden doen de twijfel bij Pierre verstommen. En net mysterieus als hij gekomen is, verdwijnt Simon weer. Ergens anders in de regio rijden Guilhem en Nita gezamenlijk door Ariège. Er is veel gebeurd in de achter hen liggende periode. Guilhem heeft zijn broer, Arnaut, weer teruggevonden. Zijn geheugen heeft hem de beelden teruggebracht van wat er is voorgevallen. Nita was voorbestemd voor een lokale heer. Iets wat zijn broer Arnaut niet kon verkroppen. Dit leidde uiteindelijk tot een duel waarbij Guilhem zijn broer ernstig verwondde. De jongeman vluchtte daarop en besloot dat hij een perfectus wilde worden. Maar verder laat zijn geheugen hem nog in de steek. Om de situatie nog verder te compliceren blijkt Nita al jaren heimelijk verliefd op Guilhem en niet op Arnaut. Deze laatste meent met geweld te moeten nemen wat liefde hem niet zal brengen. Hij verkracht Nita. Guilhem, hoewel geschokt door de verkrachting, weigert nogmaals met zijn broer te duelleren. Hij stuurt broer weg en verbiedt hem om ooit nog in de buurt te komen. Maar Guilhem wordt ook nagejaagd. Onder meer door een groep ridder-monniken. Hun leider is zwaar gewond geraakt en de andere ridders vragen Guilhem om het leven van Francois D'Auradieu te redden. Een verzoek waar Guilhem Roché gehoor aan geeft. De jonge genezer heeft ook een beschermer meegekregen zonder dat hij dit weet. Het is Guillaume Isarn, zoon van een vermoorde perfectus. Hij maakt deel uit van de "naamlozen". De mannen van Rosal van Lurac die gezworen hebben verklikkers te doden. Nu meende Guillaume dat de persoon die aan hem was toevertrouwd werd gevolgd door een verklikker. Hij doodde deze man, maar dit bleek een grote vergissing. De gedode man was een perfectus en geen verklikker. Het drietal verblijft een nacht in een stal maar de volgende ochtend verschijnen de soldaten. Zij krijgen Guilhem in handen en de jonge genezer wordt afgevoerd naar Carcassonne. Het is aan Guillaume en Nita om met een plan te komen om de jonge perfectus te bevrijden. Maar eenvoudig zal dit geenszins zijn.

In 2011 verscheen het derde deel van de reeks 'Ik ben een Kathaar'. In het verhaal dat de titel 'Aansluiting met de eeuwigheid' (Immensité retrouvée) draagt worden de belevenissen van Guilhem Roché voortgezet. Ook ditmaal is het een boeiende vertelling geworden. Hoewel de hoofdpersoon soms wel heel miraculeus aan zijn tegenstanders ontsnapt, vertelt het verhaal op een goede wijze de zoektocht die Guilhem onderneemt. En dan niet zozeer fysiek, maar mentaal psychologisch. Wie is hij en wat is er met hem gebeurd? Is hij ingewijd en kent hij de mysterieuze Simon Azalaïs? Op een elegante, rustige manier brengt Makyo dit verhaal voor het voetlicht. In dit deel zit minder actie dan de vorige verhalen, maar heeft andere sterke punten. Een ander sterk punt is het constante goede niveau van het tekenwerk van Calore. Ook hij levert ingetogen maar mooi werk af.

Deel 4 - De lichtheid van de wereld

Ik ben een Kathaar - De lichtheid van de wereld

Guillaume was naar Carcassonne gegaan om Guilhem te redden. Door toeval komt hij in aanraking met een kapitein van de wacht die een geslachtsziekte heeft opgelopen. Guillaume kan de man overtuigen dat er in de kerkers iemand zit die hem kan genezen. Dankzij de hulp van de kapitein lukt het om Guilhem uit de gevangenis te halen. Nu hij zijn vrijheid heeft herkregen spoed Guilhem zich naar Aryens waar hij Nita hoopt aan te treffen. Hij geeft zijn paard de sporen maar zijn aanwezigheid is een groep mannen opgevallen. Slaat Guilhem toe? Uit de strip Ik ben een Kathaar, tekening van Calore Mannen die niet terugdeinzen voor een moord meer of minder en die in Guilhem een prooi zien. Een pijl vliegt door de lucht en gewond valt Guilhem ter aarde. Nadat ze zijn zadeltas hebben geïnspecteerd beseffen de mannen dat ze mogelijk een volmaakte hebben gedood. Dat hij een Kathaar is beseffen ze maar al te goed nadat ze de aantekeningen van Guilhem hebben gelezen. De mannen vertrekken met het paard en laten Guilhem voor dood achter. Maar dit is hij allerminst. Na enige tijd komt er een jong meisje langs en zij beseft dat de man op de grond nog in leven is. Het lukt het meisje, Estelle is haar naam, om Guilhem bij bewustzijn te brengen. Ze neemt hem mee naar de hut van haar moeder waar ze naar toe onderweg is. Een maand geleden werd haar vader als ketter aangeklaagd omdat hij de schoenen van een volmaakte had gelapt in ruil voor een appel. Omdat Estelle één van de soldaten in het gezicht had gespuugd werd ook zij meegenomen. Ze moest toezien hoe haar vader met andere onschuldige mannen de dood vond op de brandstapel. Dat zij nu weer vrij is heeft ze merkwaardig genoeg te danken aan een pastoor. Hij hield haar verborgen en gaf haar bij haar vertrek een geit mee. En nu komt ze de gewonde Guilhem tegen. Het tweetal maakt de moeilijke reis naar de hut waar de vrouw zich heeft klaargemaakt om te wachten op de dood. Het verschijnen van haar dochter komt precies op tijd. Dankzij de zorgen van Estelle begint Guilhem langzaam weer op te knappen. De moeder van Estelle ziet Guilhem niet graag vertrekken maar wanneer hij haar vertelt van zijn liefde voor Nita begrijpt ze zijn vertrek. De beide vrouwen gaan naar Rabastens waar ze familie hebben. Om alleen te blijven is niet veilig want er zijn al veel vrouwen verdwenen in de streek. Nadat hij afscheid heeft genomen reist Guilhem verder naar Aryens. En eindelijk bereikt hij zijn reisdoel. Maar de ontvangst is heel anders dan dat hij zich had voorgesteld. Niemand in het dorp wil met hem praten. Nergens een spoor van Nita. Wat is er aan de hand? Tot zijn verbazing hoort hij uiteindelijk dat zijn broer Arnaut de gronden die in beslag waren genomen heeft teruggekregen. Hij is de nieuwe landheer. Maar er dreigt voor Guilhem gevaar. En hij heeft nog geen spoor van Nita. Maar hij is niet de enige die naar haar op zoek is.

Met het album 'De lichtheid van de wereld' (La légereté du monde) pakken Makyo en Calore de draad weer op en vertellen zij verder over de lotgevallen van Guilhem. Ook nu is de sfeer uit de eerdere delen gehandhaafd en wordt je meegenomen naar de wereld van de middeleeuwen. Guilhem wil niets liever dan herenigd te worden met Nita en meent dat het einde van de reis bereikt is. Niets is minder waar. Hij moet de nodige moeilijkheden overwinnen om de vrouw waar hij van houdt in zijn armen te kunnen sluiten. Het verhaal bezit diepgang en kent de nodige dramatiek. En het prettige is dat er zicht is op een vervolg deel. Gelukkig maar, schitterende reeks.

Deel 5 - Het grote labyrinth

Ik ben een Kathaar - Het grote labyrinth

Wanneer Guilhem in Aryens aankomt, verneemt hij dat zijn broer Arnaut inmiddels landheer is geworden. Arnaut heeft zijn broer bij de inquisitie verraden. Van Nita kon hij eerst geen spoor terug vinden. Ze was verdwenen evenals talloze andere vrouwen uit het dorp. Maar Guilhem zet zijn onderzoek voort en ontdekt dan dat de vrouwen worden vastgehouden in het kasteel van Roqueval. Ook Arnaut is op zoek naar Nita en hij arriveert ook bij het kasteel. Met de hulp van Arnaut bestormt Guilhem het kasteel en bevrijdt Nita. Bij de aanval komt Arnaut om het leven. Arnaud Gui en Axel Tonal uit de strip Ik ben een kathaar Hierna trekken Guilhem en Nita naar het kasteeltje waar Guilhem opgroeide. Hoewel ze nu redelijk veilig lijken, kan Guilhem geen rust vinden. In zijn dromen ziet hij steeds de kluizenaar uit de boom die hij tegenkwam net voor de bevrijding van Nita. En iedere keer stelt deze hem dezelfde vraag "Waar ergens bevind je je in het labyrinth?". Ook nu schrikt hij wakker en stapt uit bed. De dag is al aangebroken en Guilhem kijkt uit over de diepte. Nita is ook ontwaakt en voegt zich bij hem. Zij weet wat hij gedroomd heeft en welke vraag er in zijn hoofd leeft. En hij weet het antwoord niet op de vraag. Het is echter niet wat door het hoofd van Nita gaat. Zij wil graag dat Guilhem het labyrinth vergeet, zijn zoektocht vergeet en zelfs de Katharen. De kerk heeft de Katharen bijna vernietigd. Waarom niet kiezen voor het leven? Maar hoewel Nita graag wil vergeten, vergeet de kerk niet. In Avignonet komen de spionnen op appèl bij monseigneur Arnaud Gui. Hij is door Rome naar het gebied gestuurd met een missie, de vernietiging van de Katharen en hij geeft met veel inzet leiding aan de inquisitie. Eerst lijkt de bijeenkomst niet veel nieuws op te leveren. Tot Axel Tonal het woord neemt. De familie van Axel zucht in de kerkers van de inquisiteur en hem dienen is de enige methode om ze weer vrij te krijgen. En hij heeft interessante informatie voor Gui. Hij vertelt over de legende van 'de onzichtbare kathedraal', het enige tastbare gebedsoord van de Katharen. In de as van een brandstapel heeft hij een deel van de kaft van een boek gevonden. Het boek heeft op de achterzijde een verwijzing naar het labyrinth. En ook de naam en plaats van het geboortedorp van een ingewijde. Wanneer ze zouden beschikken over twee gave exemplaren dan zouden ze achter de ingang van het labyrinth kunnen komen. Maar meer wil Axel niet vertellen. Eerst moet zijn vrouw uit de kerkers van Carcassonne worden vrijgelaten. Het is Gui duidelijk dat deze Axel een bruikbare spion is en dus gaat hij akkoord met de voorwaarde. Omdat Axel geen verdere informatie geeft komt zijn vrouw ook werkelijk vrij. Maar de volgende dag is de inquisiteur bij zijn schamele hut. Dan legt Axel uit hoe hij de hand denkt te kunnen leggen op de begeerde boeken. Hij denkt de schuilplaats te weten van een parfait met de naam Pierre Oulas. Axel en Gui slagen in hun opzet om het boek te bemachtigen. Pierre Oulas eindigt op de brandstapel. Maar om de ingang te vinden zijn minimaal twee boeken nodig. Daarom gaat Axel op pad. Hij is achter de woonplek van Guilhem Roché gekomen. Alleen moet hij het vertrouwen van de genezer zien te winnen. Het leven van het restant van zijn familie staat op het spel. Zal Guilhem het dodelijke dubbelspel doorzien?

Ook het vijfde deel uit de serie 'Ik ben een kathaar' is bijzonder goed geslaagd. In een gestaag tempo laat Makyo de gebeurtenissen voor je oog ontluiken. Sfeervol geïllustreerd door Calore. Geen moment dat je aandacht verslapt bij het werk dat deze twee kunstenaars hebben neergezet. Verhalen met diepgang, met emotie, is nu toch wel het kenmerk van deze reeks. Het deel 'Het grote labyrinth' (Le grand labyrinthe) is ook het begin van een geheel nieuwe situatie alsof er een tweede seizoen wordt ingezet. De kathaar Guilhem zal nog terugkeren voor meer verhalen uit een gevaarlijke en kille periode uit de geschiedenis.