Agent 327 intro

In 1966 verscheen in het stripblad PEP de eerste aflevering van de avonturen van een Nederlandse geheim agent. Deze reeks, die de titel Agent 327 meekreeg, is gecreëerd door Martin Lodewijk. Hij werd op 30 april 1939 geboren in Rotterdam. Toen hij 18 jaar was ging hij van school af en begon met het tekenen van strips. In 1959 kwam hij in dienst bij de krant Het Parool waarvoor hij tekeningen verzorgde. In de volgende jaren richtte hij zich op het tekenen van reclames. Maar in 1966 keerde hij terug naar de strips. Voor het stripblad PEP maakte hij het eerste avontuur van Agent 327. Hij ontwikkelde ook scenario's voor andere tekenaars. De reeksen Johnny Goodbye (voor Dino Attanassio) en Storm zijn hier voorbeelden van. In 1975 ontstond het stripblad Eppo en Martin Lodewijk werd de art-director van het blad. Drie jaar later krijgt hij de Stripschapprijs, de enige oeuvreprijs die Nederland kent voor stripmakers. Maar Martin Lodewijk heeft meerdere talenten. Hij speelde ook in de band Chickenfeed die country muziek maakten en in 1978 een album uitbrachten. In de strip Agent 327 komt Chickenfeed voor. In 2004 nam hij de serie De Rode Ridder (Willy Vandersteen) over voor wat betreft de scenario's. In 2011 werd hij benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau.

In de humoristische strip Agent 327 staat geheim agent Hendrik IJzerbroot centraal. De serie begon als een persiflage op James Bond. De achtergrond van Agent 327 is gelegen in Rotterdam, de stad waar ook Martin Lodewijk ter wereld kwam. Hendrik IJzerbroot groeide op in de Rotterdamse wijk Feyenoord. Tijdens de oorlog komt Hendrik in contact met het verzet waar zijn latere directe chef de scepter zwaait. In de reeks komen een groot aantal vaste personages voor. Allereerst natuurlijk Olga Lawina. Haar naam is ontleend aan de zangeres Olga Lowina (een Nederlands zangeres die zich op het jodelen toelegde). Eigenlijk was zij een dubbelagent die zowel voor de Zwitserse Geheime Dienst als voor de organisatie Drie-van-de-Acht werkte. Zij verhuurt zich aan de hoogstbiedende maar vaak helpt zij agent 327 op zijn missies. Dan is er natuurlijk Chef (codenaam C-10), de baas van de Nederlandse Geheime Dienst, Juffrouw Betsy en de portier bij de Geheime Dienst Willemse. Een ander is Barend Habraken, loopjongen en agent in opleiding. Naast vele medestanders zijn er ook terugkerende tegenstanders. Naast de al genoemde De-drie-van-de-acht (wereldwijde criminele organisatie) zijn te noemen Wu Manchu, Dr.Papa Duivalier, Boris Kloris en Dr.Maybe.
Vanaf 1966 verschenen er met grote regelmaat verhalen van Agent 327. Maar in 1986 trad een lange stilte in. Het duurde tot 2000 voordat er weer een nieuw avontuur van Agent 327 verscheen.



1 Dossier Heksenkring en Dossier Onderwater

Agent 327 - Dossier Heksenkring en Dossier Onderwater

In dit eerste album met de belvenissen van agent 327 uit 1977 zijn twee verhalen opgenomen. Zoals in het begin van de reeks gebruikelijk zal zijn worden de verhalen aangeduid met 'Dossier'.

Dossier Heksenkring
Dossier heksenkring begint eigenlijk al op 25 mei 1941. Op Londen vinden grootschalige luchtaanvallen plaats. De slag om Engeland woedt in alle hevigheid. De bevolking probeert zo snel mogelijk dekking te vinden tegen de bommenregen. Nu is er één man die zo zijn eigen oplossing heeft voor de neerkomende bommen. Wanneer hij geraakt dreigt te worden draait hij een cirkel om zich heen onder het uiten van vreemde woorden. En het werkt wonderbaarlijk. Waar eerst geen dekking was ontstaat deze spontaan. Dan haast de man, die Walker heet, zich voort naar zijn afspraak. Hij en zijn broeders van een heksenkring willen met een bezwering de dreiging tegen Engeland afwenden. Een broeder was echter niet uitgenodigd, lord Bored-Todaith omdat men hem ervan verdacht aan zwarte magie te doen. Maar lord Bored-Todaith verschijnt toch en spreekt een vloek uit over Engeland. Alleen een noodgreep van Walker kan dit lot afwenden maar Engeland zal inslapen en gered worden door een strijder uit het oosten.
Chef stuurt Agent 327 op een missie, tekening van Martin Lodewijk In 1975 heeft Hendrik IJzerbroot, alias agent 327, net die avond een boek over heksen gelezen en is geamuseerd in slaap gevallen. Maar het ontwaken is ruw. Hij moet direct naar kantoor komen want Barend Habraken, de loopjongen en agent in opleiding, is tijdens een vakantie in Engeland verdwenen. En dus begint agent 327 zijn onderzoek en moet al snel de degens kruisen met lord Bored-Todaith.

Dossier Onderwater
Het is een sombere en regenachtige avond. Op een kade in Rotterdam loopt agent 327 die onder toeziend oog van chef aan een nieuwe missie begint. Na een klein aanloop probleem verdwijnt de Nederlandse geheim agent onder water. Hij moet een onopvallend onderzoek doen aan het vliegdekschip Carlos Portero, dat toebehoort aan Kwaïti. Ooit heette het schip Karel Portier en behoorde toe aan Nederland. Agent 327 heeft toen zelfs nog een missie gehad waar het schip een rol in heeft gespeeld. Maar het lijkt ditmaal niet goed af te lopen want agent 327 keert niet meer terug. Chef moet zijn beste agent als verloren beschouwen. Maar Barend en juffrouw Betsy laten het er niet bij zitten. Samen verzinnen ze een plan waardoor Barend aan boord van de Carlos Portero kan komen. Hij is vermomd als een van de matrozen en krijgt pardoes een duikpak aangehesen. Samen met andere kikvorsmannen zwemt hij naar een naburige rijnaak. Via een geheime ingang komen ze aan boord en hier ziet Barend dat Agent 327 nog in leven is. Maar hij is wel de gevangene van Boris Kloris, de aartsvijand van Agent 327. De rijnaak wordt gebruikt om wapens te smokkelen die nu aan boord van de Carlos Portero moeten worden gebracht. Eenmaal terug aan boord van dit schip lukt het de vermomde Barend echter niet om weer ongezien van boord te komen. Gelukkig is Agent 327 prima in staat om zichzelf uit de benarde positie te bevrijden. Maar hij krijgt wel zijn vijanden achter zich aan. En dan moet hij ook nog de wapensmokkel zien te voorkomen.

In 1977 verscheen het album 'Dossier Heksenkring & Dossier Onderwater'. Dit deel bevatte twee verhalen die in het stripblad Eppo hadden gestaan. Dossier Heksenkring in 1975 en Dossier Onderwater in 1976. De twee dossiers vormden samen het 1ste deel dat in 1977 door Oberon werd uitgegeven, maar het waren niet de eerste Agent 327 verhalen die door Martin Lodewijk waren gemaakt. In Dossier Heksenkring wordt dan ook naar de eerdere verhalen verwezen. Zo kwam Boris Kloris al voor in het verhaal Dossier B. Dit korte verhaal stond in 1966 al eens in het stripblad PEP en werd later uitgeven in het album Dossier Dozijn Min Eén. De eerdere ervaring van Agent 327 met het vliegdekschip is terug te vinden in Dossier Stemkwadrater. Dit was het eerste lange verhaal dat Lodewijk van Agent 327 maakte. Ook dit avontuur stond in de PEP en wel in 1968 en zou ook later in albumvorm verschijnen.

De twee verhalen in dit album vormen ook een bron van amusement. In Dossier Heksenkring wordt Agent 327 naar Engeland gezonden en vooral de gags met de voodoopop zijn bijzonder leuk. Ook grappig is natuurlijk de cameo van de muziekband (Chickenfeed) waar Martin Lodewijk in speelde in het verhaal. Het tweede verhaal is in die zin bijzonder dat juffrouw Betsy voor het eerst (en gelijk voor het laatst) deel neemt aan een actie in het veld. Zij verleidt de matroos uit Kwaïti zodat Barend in staat is zijn uniform te gebruiken. De verwijzing naar het Haïti uit de jaren 70 met het bewind van de Duvaliers, François Duvalier (ook wel Papa Doc) en Jean-Claude Duvalier (Baby Doc), is natuurlijk overduidelijk en tekenend voor de tijd waarin de strip werd gemaakt. Nederland heeft in ieder geval een scherpzinnige en capabele geheim agent. Zijn naam? IJzerbroot, Hendrik IJzerbroot alias Agent 327.

2 Dossier Zondagskind

Agent 327 - Dossier Zondagskind

Op een dag laat wordt Agent 327 bij Chef geroepen die hem een krantenartikel onder de neus duwt. Het artikel gaat over de verdwijning van de Nederlandse solozeiler Franciscus Tietjerksteradeel. In de krant wordt gesuggereerd dat hij verdwenen zou zijn in de zogenaamde Bermuda Driehoek. Iets wat Agent 327 direct afdoet als onzinpraatjes. En daar heeft hij gelijk in want Tietjerksteradeel is gegijzeld door Doctor Papa, de dictator van Kwaïti. Hij wil Tietjerksteradeel ruilen voor een zending wapens, dezelfde Zwitserse Hoerlikon wapens die Agent 327 recent onderschept heeft (zie het vorige album). Nu wil Chef natuurlijk helemaal geen zaken doen met de dictator en dus moet Agent 327 Tietjerksteradeel gaan bevrijden. En omdat er een Zwitsere fabrikant bij de deal betrokken wordt wil de Zwitserse geheime dienst een agent met de missie meesturen. Neerlands beste geheim agent schrikt zich een hoedje wanneer hij hoort dat het om een vrouw gaat. En wat voor een vrouw, Olga Lawina. De eerste kennismaking verloopt voor Agent 327 wel wat pijnlijk, maar ondanks zijn in gips gegoten been gaat hij mee met Olga Lawina. Nu zit er wel een flinke adder onder het gras. Doctor Papa heeft een spionagebedrijf ingehuurd dat geleidt wordt door Abraham Zondag. De eerste ontmoeting met Olga Lawina is voor Agent 327 pijnlijk, tekening van Martin Lodewijk Hij is het brein van de organisatie en zijn halfbroers voeren het fysieke werk uit. De dictator gaat er namelijk vanuit dat de Nederlandse regering Agent 327 zal sturen om te proberen Tietjerksteradeel te bevrijden. De toegang over land is volledig bewaakt en via de zeekant kan het gebouw waar de zeiler wordt gevangen gehouden niet benaderd worden. Dit stukje water heet niet voor niets de Haaibaai. De val staat open. Agent 327 moet in zijn handen vallen zodat Doctor Papa zijn wraak kan nemen op de geheim agent. Natuurlijk vermoedt Hendrik IJzerbroot niet dat er achter de gijzeling een dubbel motief schuilgaat. Na een turbulente vlucht komen hij en Olga aan op Curaçao waar ze worden opgevangen door Carl Sorge, alias Agent 525. Hij beschikt over een elektronisch gestuurde namaakhaai die later nog wel eens van pas kan komen. Het drietal plant hoe ze in Kwaïti aan land willen gaan. Het schip met de wapens is al onderweg, maar Agent 327 is vastbesloten om zijn vriend te bevrijden. En de dictator mag de wapens niet in handen krijgen. Maar er wacht hem nog een onaangename verrassing wanneer hij aan land is.

Ook het album 'Dossier Zondagskind' zit weer bordenvol met humor. Het scenario is vlotjes opgebouwd en leest heel aangenaam weg. Talrijk zijn de verwijzingen die Martin Lodewijk in het verhaal heeft verwerkt. De kunsthaai is natuurlijk Jaws. Wanneer Agent 327 in het ziekenhuis ligt is er op de radio een interview met een schrijver die het ene na het andere boek geschreven heeft met allerlei verwijzingen naar de Bermuda Driehoek, de Inca's, het Paaseiland en UFO's. Dit alles heeft de schrijver aan elkaar geknoopt met pseudo wetenschappelijke kreten. De schrijver waar Lodewijk naar verwijst is Erich von Däniken die in de jaren 70 het ene na andere boek volschreef. Ook de stewardess op de vlucht naar Curaçao komt akelig bekend voor. De verwijzing naar de Sokrates cocktail is er een naar de Griekse filosoof Socrates die stierf door de gifbeker te drinken. Verder is er nog een verwijzing naar de avonturen van Bulletje en Bonestaak, een van de eerste Nederlandse strips die succes had en die in de jaren 1922 tot en met 1937 werd uitgegeven. Ook in hun avonturen komen nog wel eens haaien voor. Het verhaal 'Dossier Zondagskind' kent een open einde waardoor Agent 327 en Olga Lawina zo het volgende avontuur tegemoet gaan.

3 Dossier Zevenslaper

Agent 327 - Dossier Zevenslaper

Op de Nederlandse televisie wordt een praatprogramma uitgezonden over de Bermuda Driehoek en de meest uiteenlopende (en vergezochte) theorieën komen op het scherm voorbij. Het is daarom ook niet vreemd dat de Chef de televisie uitzet. Hij heeft wel iets beters te doen. Hij zit immers te wachten op bericht van Agent 327, zodra hij op Curaçao is zal hij contact opnemen. En precies dan gaat de telefoon. Maar het is niet de agent die hij verwachtte, maar Agent 525. Carl Sorge meldt dat er nog steeds geen bericht is van Agent 327 en Olga Lawina. En hun benzinevoorraad moet toch bijna op zijn. Inderdaad begint het vliegtuig waarmee Nederlands beste agent en zijn bondgenote het eiland Kwaïti konden ontvluchtten te sputteren. Dat wordt een noodlanding midden op zee! Gelukkig is het een watervliegtuig en komen ze keurig op de golven terecht. Beiden beseffen dat redding niet lang op zich zal laten wachten, ze zijn immers te laat op Curaçao. En inderdaad wordt direct een grote zoekactie op touw gezet. Alleen vindt men geen spoor van het vliegtuig. Alle hoop om de twee nog levend terug te zien wordt dan opgegeven. Maar Agent 327 en Olga Lawina zitten op het vliegtuig te wachten op redding. Alleen gebeurt er dan iets vreemds. Het vliegtuig begint uit zichzelf te bewegen en varen ze in een onbekende richting. Mata Hair en Olga Lawina uit de strip Agent 327, tekening van Martin Lodewijk Eerder had Agent 327 al een prehistorische vis gevangen en nu brengt het vliegtuig hen naar het scheepskerkhof van de Sargassozee. Deze zee wordt zo genoemd omdat er aan de oppervlakte veel zeewier van het geslacht Sargassum voorkomt, iets wat Agent 327 en Olga opvalt. Maar er valt hun iets heel anders ook op. De grote hoeveelheid van schepen die hier bijeen liggen. Sommige zijn honderden jaren oud. Omdat ze nu wel in een heel vreemde situatie terecht zijn gekomen geeft Agent 327 Olga haar wapen weer terug. In zo'n situatie zijn ze absoluut bondgenoten! Ze gaan aan boord van een van de schepen en vinden...niemand. Het is doodstil totdat er vanuit de verte een liedje klinkt. Iemand zingt het deuntje "toen wij uit Rotterdam vertrokken". De verbazing is groot wanneer ze een Neanderthaler aan zien komen die vrolijk zingend gaat zitten vissen. Agent 327 besluit contact te maken en uit te vissen of de Neanderthaler hen goed gezind is. Het antwoord op die vraag krijgt hij al snel. Althans wanneer iemand een levende haai achter je aan gooit is dit niet het grootste teken van vriendschap. Olga wil ingrijpen maar komt er achter dat haar wapens niet werken. Wat is hier aan de hand? Terwijl Agent 327 over boord valt en in het diepe water terecht komt gaat Olga zelf dan maar de Neanderthaler te lijf. Zonder al teveel succes overigens. De Neanderthaler, die later Ahasveros zal blijken te heten, gooit haar eenvoudig over zijn schouder en neemt haar mee. Maar er zijn meer personen aan boord. De CIA agente Mata Hair en haar piloot zijn ook gestrand in de Sargassozee. En terwijl ze Ahasveros en Olga volgen heeft Agent 327 een zeer bijzondere ervaring. Kunnen de geheim agenten ontdekken wat er aan de hand is en weer thuis komen?

Het album 'Dossier Zevenslaper' is wel een heel bijzonder avontuur uit de reeks. Het is een compleet sciencefiction verhaal waar Martin Lodewijk allerlei bekende verhalen over buitenaardse wezens bijeen heeft gebracht en in het verhaal heeft verwerkt. Hij heeft een deel van het verhaal ook gebruikt om wat uit het verleden van Agent 327 te laten zien. Hoewel het verhaal op zich een aantal grappige elementen heeft is het soms wel een beetje teveel van het goede. Voor mijn gevoel zitten er teveel sciencefiction elementen in het verhaal en eigenlijk vind ik dit niet bij Agent 327 passen. Gelukkig beleeft hij nog vele andere (meer aardse) avonturen.

4 Dossier Stemkwadrater

Agent 327 - Dossier Stemkwadrater

In een geheim laboratorium zijn technici bezig met hun werk wanneer de grote baas arriveert. Uitingen van bewondering zijn niet van de lucht voor Dr. Maybe, een geniale Chinese uitvinder. Vergezeld door zijn bediende Fi-Doh gaat hij een controleruimte binnen waar professor Von Vonvonderstein de laatste hand legt aan zijn uitvinding. Met een druk op de knop komt een satelliet in beweging en de uitvinding van professor Von Vonvonderstein is klaar voor een demonstratie. Hij heeft de televiscoop gebouwd waarmee vanuit de ruimte alles op aarde tot in het kleinste detail te zien is. Maar Dr. Maybe wil natuurlijk wel een demonstratie en na wat handelingen begint er beeld op te doemen van een soort heuvellandschap met grote stippen. Al snel beseft professor Von Vonvonderstein wat er aan de hand is, de televiscoop stond op teveel close-up ingesteld. Het heuvellandschap betreft de fraaie welvingen van een zonnebadende dame aan de Franse Rivièra. Dan volgt de echte demonstratie en het kwade genius Dr. Maybe is zeer tevreden. Temeer daar een gevaarlijke geheim agent, Hendrik IJzerbroot, zich in Nederland bevindt en zijn plannen niet in de war kan schoppen. Heel toevallig loopt er een strandverkoper door het beeld. Niets wat van belang is voor Dr. Maybe. Althans dat denkt hij, want de strandverkoper is niemand minder dan Agent 327 die probeert om een anonieme vakantie te hebben in Zuid-Frankrijk. Agent 327 met Dr. Maybe en Franciscus Tietjerksteradeel, tekening van Martin Lodewijk Maar zodra onze beste agent een duik neemt in de zee ontwaart een medewerker van Dr. Maybe zijn aanwezigheid. Direct wordt er een opdracht gegeven om Agent 327 ut de weg te ruimen. Omdat IJzerbroot met vakantie is, is hij wat minder op zijn hoede wanneer de aanslag gepleegd wordt. De mannen van Dr. Maybe willen het op een ongeluk laten lijken. Maar Agent 327 is niet van een kleintje vervaard en redt zich uit deze penibele situatie. Ondertussen gebeurt er in het concertgebouw in Cannes iets vreemds. Tijdens de voorstelling wordt de veel te hard zingende operazangeres Maria Brallas ontvoerd. Wat zou Dr. Maybe met haar willen? Ondertussen is Agent 327 weer terug op het hoofdkwartier waar hij verslag uitbrengt aan Chef. En deze nestor ziet meteen verbanden met bizarre voorvallen in de buurt van Hawaï. Om onverklaarbare redenen zijn alle ruiten stuk gesprongen aan boord van het passagiersschip de Nieuw Rijnstatendam. Het is aan Agent 327 om uit te zoeken wat er aan de hand is. Maar al op de vlucht daar naar toe proberen mannen van Dr. Maybe voor de tweede maal om IJzerbroot uit de weg te ruimen. Maar de agent blijkt zelf zijn lastigste tegenstander en eindigt in zee. Gelukkig is daar Franciscus Tietjerksteradeel met zijn zeilboot de Tipsy Mot. Samen met deze zeezeiler moet Agent 327 het plan van Dr. Maybe verijdelen. Maar wat is het plan eigenlijk?

Een enorm leuk verhaal is het album 'Dossier Stemkwadrater'. Veel humor en Agent 327 op z'n best. Chronologisch gezien is dit het eerste lange stripverhaal van Agent 327 wat Martin Lodewijk tekende. Het verscheen voor het in stripweekblad Pep in 1968, waarna het in 1970 als album op de markt kwam. Je ziet hier ook voor het eerst het Nederlandse vliegdekschip de Karel Portier, waarvan het onfortuinlijke einde ook een rol speelt in 'Dossier Onderwater' (zie het eerste album uit deze reeks). Naast het verschijnen van Dr. Maybe (een leuke verwijzing naar Dr. No uit de James Bond films) is daar ook het eerste optreden van Franciscus Tietjerksteradeel (die wel vaker zijn opwachting maakt in deze strip). Maar er zitten ook allerlei bekende personen in de strip verwerkt. Zo is de zangeres Maria Brallas gebaseerd op Maria Callas, zien we Martin Lodewijk zelf voorbij komen als lid van de Nederlandse zanggroep in Zuid-Frankrijk (hij speelt op het wasbord) en dan is er nog die rustige man die met enige regelmaat tegelijk met Agent 327 uit het vliegtuig stapt. Dit is Joseph Luns, die tot 1971 de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken was. En dan ook nog het "gast"optreden van commissaris Baardemakers uit de Rik Ringers strip. Al met al een kostelijk album.

5 Dossier Leeuwenkuil

Agent 327 - Dossier Leeuwenkuil

Het leven van een geheim agent valt ook niet mee. Neem nu Hendrik IJzerbroot, neerlands beste agent, die iedere dag veel moeite moet doen om ongezien op het kantoor van de geheime dienst te komen. Gelukkig besluit de jonge Barend, loopjongen en agent in opleiding, de ervaren agent te helpen. Hij zal IJzerbroot iedere morgen ophalen met zijn auto en zo ongezien naar kantoor vervoeren. In beginsel een puik idee, maar aan de uitvoering moet nog wel worden gewerkt zoals al snel blijkt. Maar goed, na enig gedoe bereikt Agent 327 dan toch het kantoor en nadat een wat wonderlijke vertegenwoordiger de deur is uitgewerkt keuvelt hij nog wat na met Chef. Het beloofd en rustige dag te worden. Hier komt echter verandering in zodra de ogen van Chef vallen op een foto die vanuit Berlijn naar het hoofdkantoor is gestuurd. Iemand heeft de Nederlandse agent in Berlijn verzocht hem te helpen naar het westen te vluchten. Een verzoek waar normaal gesproken geen gehoor aan wordt gegeven maar door de foto verandert alles. Eerst herkent IJzerbroot de man op de foto niet maar Chef helpt hem een handje. Het is niemand minder dan kolonel Bauer. In gedachten gaan de twee terug naar de oorlogstijd. De Engelsen hadden lucht gekregen van de uitvinding van professor Prillevitz. Nu had de bezetter dit ook in de gaten gekregen en kolonel Bauer had de geleerde al gearresteerd. Barend toont zijn kunnen uit de strip Agent 327, tekening van Martin Lodewijk Door toeval kwam de toen nog jonge IJzerbroot in contact met de Engelse agent die naar Nederland was gestuurd. Uiteindelijk kwamen ze samen bij Chef, die toen het verzet leidde. Jammer genoeg liep hun eerste poging om de professor te bevrijden op niets uit. IJzerbroot ging weer zijn eigen weg maar Chef bleef met de zaak bezig. Maar wat ze ook deden van professor Prillevitz geen spoor maar opmerkelijk genoeg werd niet bekend gemaakt dat zijn uitvinding, wat dit ook mocht zijn, gebruikt werd door de bezetter. De conclusie was dan ook dat Bauer deze uitvinding voor zichzelf hield. Na de oorlog bleek de professor overleden en Bauer was eerst in handen van de Amerikanen gevallen. Helaas was hij ontsnapt. Nu blijkt dat hij in de Sovjet Unie terecht was gekomen. En 25 jaar later is hij weer ontsnapt en probeert Bauer naar Nederland te geraken om de uitvinding op te halen. Agent 327 wil zich direct in verbinding stellen met Berlijn om Bauer door de mand te laten vallen. Het is Chef die hem tegenhoudt. Ze gaan Bauer helpen om te ontsnappen naar het westen. Daarna gaan ze hem schaduwen en wanneer hij de uitvinding ophaalt valt die mooi in Nederlandse handen. Een pracht plan, jammer genoeg zijn er nog een paar mensen op de hoogte van de uitvinding die Bauer heeft. En zo gaat een heel circus aan geheim agenten op pad. Nederlandse, Duitse, Engelse, Russische, Chinese en wat al niet meer zij. Het belooft een drukke boel te worden en dat is nog buiten de leeuwen gerekend.

Opnieuw een kostelijk verhaal uit de Agent 327 reeks. Martin Lodewijk neemt op amusante wijze het genre van de geheim agenten op de hak in het album 'Dossier Leeuwenkuil' uit 1973. In dit album zien we ook de allereerste kennismaking tussen Hendrik IJzerbroot en Chef. De verwikkelingen volgen elkaar in rap tempo op en Martin Lodewijk gunt je geen moment de kans om je te vervelen. Prima verhaal.

6 Dossier Dozijn min Een

Agent 327 - Dossier Dozijn min Een

In 1980 verscheen bij uitgeverij Oberon het Agent 327 album met de titel Dossier dozijn min een. In dit deel zijn elf avonturen van Hendrik IJzerbroot opgenomen. Het zijn de allereerste verhalen over de Nederlandse geheim agent die door Martin Lodewijk zijn gemaakt. De verhalen verschenen in het stripblad Pep in de jaren 1966 - 1967. Het betreft de dossiers A t/m L, waarbij dossier K ontbreekt. Dit verhaal werd in het volgende album opgenomen. Het eerste verhaal (dossier A) verscheen in Pep nummer 21 van 21 mei 1966 waarbij Agent 327 dan ook de voorkant van het tijdschrift siert.

Dossier A
Zoals te doen gebruikelijk meldt een vermomde Agent 327 zich op het kantoor van de Nederlandse geheime dienst. En Chef heeft een opdracht voor IJzerbroot. De extreem populaire Engelse band de Poodles komen naar Nederland voor een concert. De Engelse regering heeft Nederland verzocht om hen extra te beschermen. Agent 327 is aangewezen als lijfwacht van de muzikanten. Goed gemutst begeeft hij zich naar het vliegveld want vier Engelse jongens beschermen is toch zeker een eitje voor een geheim agent. Agent 327 in zijn eerste avontuur uit 1966, tekening van Martin Lodewijk Maar dit blijkt nog behoorlijk tegen te vallen.

Dossier B
Een nieuwe dag op het kantoor van de geheime dienst. Agent 327 is weer incognito het gebouw binnengekomen en vraagt juffrouw Betsie wat er voor vandaag op het programma staat. Dat blijkt de wekelijkse trainingsdag te zijn. In het kantoor van Chef is echter iets anders aan de gang. De minister van Buitengewone Zaken is op bezoek omdat hij met een lastig probleem zit waar hij Neerlands beste geheim agent voor nodig heeft. Natuurlijk valt het oog van Chef op IJzerbroot die zojuist met zijn karate oefeningen begonnen is. En dus vergezelt Chef de minister naar de trainingsruimte waar de reflexen van Agent 327 wel heel gespannen blijken te zijn. Jammer genoeg voor Chef is IJzerbroot niet meer zo scherp wanneer blijkt dat de minister in werkelijkheid de internationale spion Boris Kloris is.

Dossier C
Agent 327 meldt zich bij Chef. Wanneer hij het kantoor binnen wil stappen vliegen de duiven hem om de oren. Dan de opdracht, Agent 327 moet een belangrijke microfilm naar generaal Ofdheze brengen. Hij verstopt deze in de holle kies die hiervoor speciaal is geprepareerd door de technische dienst. Chef heeft er niet veel vertrouwen in, maar goed. IJzerbroot gaat op pad en wordt op slinkse wijze een tandartsstoel in gesleept. Voor hij er goed en wel erg in heeft is de hole kies getrokken en verdwijnt de tandarts met de film. Natuurlijk was dit niet de echte tandarts, maar een buitenlandse spion. Het is maar goed dat Chef deze mogelijkheid had voorzien.

Dossier D
De bokser Pölkenbröt komt naar Nederland en dat komt mooi uit want hij is een geheim agent. Maar omdat hij nogal bekend is geworden en bewaakt zal worden is het lastig om met hem in contact te komen. Gelukkig is er één plek waar Pölkenbröt ongestoord kan spreken. Dat is natuurlijk in de boksring tijdens de wedstrijd. Drie keer raden wie de opdracht krijgt.

Dossier E
Agent 327 denkt een makkelijke manier te hebben gevonden om incognito op kantoor te komen. Maar deze manier kan nu niet direct de goedkeuring van juffrouw Betsie wegdragen. Toch is er ook goed nieuws want het is salarisdag. Agent 327 wil dit bedrag direct naar de bank brengen. Maar eerst moet hij nog even langs de technische dienst want die hebben een manier gevonden om het dienstwapen supersnel in de handen van een agent te laten verschijnen. Misschien niet het handigste als je naar een bank gaat.

Dossier F
Chef heeft weer een opdracht voor Agent 327. Volgende week komt een agent naar Schiphol om een geheime film en een nieuwe opdracht op te halen. De agent in kwestie heet Gregor. Jammer genoeg heeft Boris Kloris de plaats ingenomen van de echte Gregor. Wanneer er die dag dan ook nog een jongetje op Schiphol rondloopt die ook Gregor heet en voor geheim agent speelt is de verwarring compleet.

Dossier G
Een zwaar verkouden Agent 327 komt aan op kantoor. Chef eist direct zijn aandacht voor een belangrijke zaak. Het gaat over radio harmonica, de piratenzender. De geheime dienst is er nu achter dat radio harmonica in werkelijkheid een spionnennest is. Die avond zullen ze om 12 uur tijdens de nieuwjaarsuitzending hun grootste slag slaan. Agent 327 moet dat gaan verhinderen. En dus gaat IJzerbroot op die koude decemberavond de woelige zee op. Maar de zaken lopen niet helemaal zoals gepland.

Dossier H
Boris Kloris zit in een woning te wachten op professor Tiggelaar die een geweldige uitvinding zegt te hebben gedaan. De schrik slaat Boris om het hart wanneer hij Agent 327 ziet binnenkomen. Maar daar was geen reden voor want het niet IJzerbroot die binnenstapt, maar een op hem gelijkende robot. De professor bedient de elektronische versie van Agent 327. En dus stuurt hij deze naar het kantoor van de geheime dienst om staatsgeheimen te stelen. Gelukkig hebben Chef en de echte Agent 327 snel door dat er iets mis is. En dus willen ze keihard terugslaan. Op een ding was echter niet gerekend.

Dossier I
De eerste ontmoeting tussen Agent 327 en Dr. Maybe. Deze laatste laat IJzerbroot ontvoeren wanneer hij een portie patat voor Chef gaat halen. Dr. Maybe wil Agent 327 hypnotiseren. Maar dat gaat niet helemaal goed, tot geluk van Agent 327.

Dossier J
Na wederom een spectaculaire entree op kantoor moet Agent 327 zich melden bij Chef. Een belangrijke microfilm moet worden overhandigd aan de Nederlandse contactman in Cocumbuela. Agent 327 reist mee met de voetbalkampioen Ajakkes die daar een wedstrijd moeten spelen. Ondanks wat verwarring bij de grens komt IJzerbroot het land binnen. Er ontstaat wel een ander klein probleempje. De microfilm zit verstopt in een bal vol springstof. Laat dat nu net de bal zijn waar de ploegen de finale mee willen gaan spelen.

Dossier L
Agent 327 weet even niet wat er gebeurt wanneer de nieuwe hulp Barend hem in de houtgreep neemt zodra hij het kantoor van de dienst binnenkomt. Om van de schrik te bekomen krijgt IJzerbroot de rest van de dag vrij. Eenmaal buiten wordt hij weer ontvoerd door Fi-Doh en Habraken die de geheim agent naar Dr. Maybe brengen. Ditmaal wil Maybe Agent 327 martelen met het luid spelen van de smartlap "Denk toch altijd met liefd' aan je moeder". Maar Maybe heeft niet gerekend op het weke hart van Habraken.

7 Dossier Nachtwacht

Agent 327 - Dossier Nachtwacht

Zoals iedere dag is het aan Agent 327 om ongezien het hoofdkantoor van de Nederlandse geheime dienst te bereiken. Vijandelijke mogendheden mogen natuurlijk niet ontdekken waar dit zenuwcentrum zich bevindt. En ditmaal is er een perfect plan verzonnen. Nou ja, bijna perfect dan. Het wordt vervelend wanneer de begrafenisondernemer twee kisten met elkaar verward. Gelukkig wordt het foutje tijdig ontdekt en zoals Chef in zijn wijsheid verkondigd, zand erover. Er zijn wel belangrijkere zaken waar de geheime dienst zich bezig kan houden tenslotte. En Chef is in een bijzondere goede bui die dag. Want het is een triomf. Het kabinet heeft aan de geheime dienst opdracht gegeven een gegarandeerd veilige opberging van de Nederlandse staatsgeheimen te organiseren. En dat is meer dan gelukt, aldus Chef. Het zal Agent 327 nooit lukken om te raden waar de geheimen zich nu bevinden. Na twee mislukte pogingen besluit Chef om zijn beste agent niet langer in het duister te laten tasten. De geheimen zijn opgeborgen op de achterkant van de Nachtwacht. Chef heeft alle geheimen op microfilm laten zetten en de originele stukken laten vernietigen. En als er een schilderij is in Nederland dat goed bewaakt wordt, dan is het wel het meesterwerk van Rembrandt van Rijn. Wanneer IJzerbroot naar voren brengt dat de Nachtwacht recent toch beschadigd werd door een bezoeker, moet Chef alleen maar lachen. Dat hoorde bij het plan, een geniale afleiding. Agent 327 op het spoor van de Nachtwacht, tekening van Martin Lodewijk Maar Chef zou toch wel wat minder zelfvoldaan zijn als hij zou weten wat er zich precies op dat moment in het Rijksmuseum afspeelt. Een jeugdige bezoeker spuit met zijn speelgoed ruimtepistool wat water tegen de Nachtwacht. En tot ontzetting van het personeel van het Rijksmuseum begint de verf door te lopen. Dat zou helemaal niet moeten kunnen want het bekende kunststuk is toch een olieverfschilderij. Dit kan maar een ding betekenen. In het Rijksmuseum hangt een vervalsing! De Nachtwacht is gestolen, een bericht dat natuurlijk direct bij Chef op zijn bureau terecht komt. De staatsgeheimen! Verdwenen! In het gezelschap van Barend spoed Agent 327 zich dan ook naar het museum. Hij moet de microfilm terug vinden, maar de politie mag niets in de gaten hebben. Natuurlijk wekt het verschijnen van de geheime dienst wat vragen op bij de dienstdoende commissaris. Bovendien heeft de politie geen hulp nodig. Er komt zelfs een speurhond aan te pas om het spoor van de daders te achterhalen. Na een paar mislukte pogingen houdt het dier kwispelend halt bij een plas water. De agenten gaan ervan uit dat hun hond het spoor bijster is, maar IJzerbroot weet wel beter. Samen met Barend ontdekt hij hoe de dieven het Rijksmuseum zijn binnengedrongen. Ze hebben een spoor om te volgen. Maar eenvoudig gaat het allerminst worden.

Het album 'Dossier Nachtwacht' dateert van 1980. En voor iedereen die deze periode bewust heeft meegemaakt is het zeker een kostelijk verhaal vol met verwijzingen naar bijzonderheden uit die tijd. Denk maar aan de opmerking over Henk te Vermeyden met zijn column in de Telegrof of Willem Duit. Ook de opmerking over het beschadigen van de Nachtwacht is gebaseerd op een gebeurtenis uit die periode. Op 14 september 1975 werd het doek beschadigd door een man die een tafelmes het museum had binnengesmokkeld. Maar er zit natuurlijk nog meer in het scenario. Zo lijkt de schilder Jan Tromp verdacht veel op Jan Kruis (de tekenaar van Jans, Jans en de kinderen). En doet de commissaris van politie denken aan een andere strip commissaris, namelijk Baardemakers uit Rik Ringers (deze is overigens weer gebaseerd op Maigret). In de jaren dat het verhaal verscheen was er op de televisie ook een Jan Tromp actief, een journalist die onder meer voor het programma 'Achter het nieuws' werkte. De foute zakenman Poendrop zou ook in latere verhalen opduiken.

8 Dossier Dozijn min Twee

Agent 327 - Dossier Dozijn min Twee

Het album 'Dossier dozijn min twee' bevat tien verhalen over Agent 327 die in de jaren 1967 tot en met 1972 verschenen waren. Het album werd in 1981 voor het eerst uitgebracht en vormt een vervolg op deel zes uit deze serie (Dossier dozijn min een). De tien verhalen hebben de titels dossier K-1 en K-2, M, N, O, P, Q, R, S en T. De verhalen K-1 en K-2 gaan in elkaar over. Alle verhalen werden eerder in het stripblad Pep gepubliceerd.

Dossier K-1 en K-2
Af en toe is geheim agent zijn ook maar een hondenbaan, zeker wanneer je ongezien het kantoor moet bereiken. Maar zoals altijd lukt het de beste geheim agent van de lage landen om aan deze dagelijkse verplichting te voldoen. IJzerbroot kan zich meteen bij Chef melden want er is werk aan de winkel. In het kantoor van Chef wacht señor Bastante van de geheime dienst van Brazuela. De president van dit land in Zuid-Amerika is sinds een maand spoorloos. Hij blijkt te zijn ontvoerd door enkele zelfstandig werkende spionnen in opdracht van een buurland van Brazuela. En nu wil het geval dat de ontvoerde president in Nederland wordt vastgehouden. Aan Agent 327 dus de opdracht om de president zo geruisloos mogelijk te bevrijden. De spionnen worden aangevoerd door de beruchte Boris Kloris, een oude tegenstander van Agent 327. Maar de zaken lopen niet helemaal zoals voorzien. Niet voor Agent 327, niet voor de president en niet voor Boris Kloris.

Dossier M
Ach ja, het waren immers de jaren van de flower power en all you need is love. Helemaal in die geest komt een wat al te enthousiaste Agent 327 op kantoor aan. Maar Chef heeft zijn beste medewerker zo weer terug in de grijze, dagelijkse werkelijkheid. En dat is wel nodig ook want er komt vandaag hoog bezoek. Hun beroemde Engelse collega, James Nulnul, komt over het kanaal heen gewipt voor een bezoekje. En natuurlijk wil de Nederlandse geheime dienst een uitstekende indruk maken. Alleen gebeurt er nooit zoveel in ons landje dus heeft Chef een plan. Hij zal zich verkleden als Boris Kloris en samen met Willemse en Barend een hinderlaag verzorgen. Natuurlijk is het de bedoeling dat Agent 327 stalen zenuwen uitstraalt en uiteindelijk, samen met James Nulnul, weer ontsnapt. Zo gezegd, zo gedaan. Alles lijkt prima te verlopen, volledig volgens plan. Maar waarom staan Chef, Willemse en Barend tevergeefs te wachten op het verschijnen van hun agent?

Dossier N
Oud en nieuw komt er weer aan. En Agent 327 is in vermomming onderweg naar kantoor. Een beledigde Agent 327, tekening van Martin Lodewijk Maar ditmaal is zijn vermomming iets te goed want Willemse herkent de medewerker van de geheime dienst niet en denkt een oude dronkaard weer de straat op te gooien. Gelukkig is dit misverstand snel uit de wereld geholpen. Zoals altijd meldt IJzerbroot zich bij Chef. Hoewel hij onderweg wel afgeleidt werd door de heerlijke geur van oliebollen die de koffiejuffrouw de hele avond al aan het bakken is. Maar Chef heeft Agent 327 snel weer bij de les want die avond krijgen ze bezoek van de minister van buitenlandse zaken. Hij komt een apparaatje inwijden dat Nederland cadeau heeft gekregen van de Amerikaanse CIA. Het decoderings-scrambler apparaatje is al toegestuurd. De Amerikanen hebben het verpakt in een oliebol. Maar wanneer Agent 327 onderweg is naar de radiokamer heeft hij een kleine botsing met Barend waardoor het vermomde apparaat het raam uitvliegt. Nu moet IJzerbroot de bewuste oliebol weer terug zien te vinden. Gelukkig zijn er daar niet veel van in Nederland op oudejaarsavond.

Dossier O
Op het kantoor van de geheime dienst wacht een belangrijke opdracht voor Agent 327. Vorige week is de eerste proefvlucht gehouden van de NL-5. Dat is het supergeheime project van de Meteorologische Dienst. Helaas is de ballon losgeslagen en door een noordenwind afgedreven. Maar gelukkig heeft de NL-5 een sterke automatische zender en weten ze waar het apparaat is gebleven. IJzerbroot droomt al van exotische oorden, maar jammer genoeg voor hem ligt het bewuste apparaat midden in het Himalaya gebergte. Samen met Barend wordt hij naar de regio gestuurd om het apparaat terug te halen. Ze krijgen hulp van Sir Edmond Hilarity (parodie op Sir Edmund Hillary), de bekende bergbeklimmer. Het klinkt niet al te ingewikkeld. Goed, die bergen beklimmen is een heel karwei maar gelukkig geloofd niemand aan die folklore over de yeti, toch?

Dossier P
Zoals altijd moet Agent 327 incognito op kantoor zien te komen. Ditmaal maakt hij gebruik van een kanon waardoor de agent als een menselijke kanonskogel naar zijn werk zal worden geschoten. Jammer genoeg heeft Boris Kloris juist op dat moment gewacht en heeft hij de instelling van het kanon wat aangepast. Zo hoopt hij Agent 327 in handen te krijgen om hem de geheimen van de Nederlandse geheime dienst te ontfrutselen.

Dossier Q
Het beloofd weer een dag als alle andere te worden voor IJzerbroot. Nadat hij incognito op kantoor is aangekomen hoort hij van juffrouw Betsy dat Chef hoog bezoek heeft. Een paar professoren aldus juffrouw Betsy maar Chef heeft wel instructie gegeven dat Agent 327 zijn administratie moet bijwerken. Het wordt dus een dagje op kantoor. Op de gang komt hij een somber kijkende Barend tegen die een avondopleiding volgt. En nu wil het geval dat hij een ingewikkelde opgave heeft over scheikunde. Natuurlijk wil IJzerbroot de jongeman helpen en vraagt hem om de opgave voor hem klaar te leggen. Dan zal hij er vanavond wel even naar kijken. Maar vreemd genoeg blijkt de opgave wat ingewikkelder dan gedacht.

Dossier R
Met enige moeite bereikt Agent 327 op deze koude, winterse avond, het kantoor van de geheime dienst. Hij krijgt van Chef de opdracht om een buisje met een monster van een nieuw ontdekte raketbrandstof naar de grote kluis in de kelder te brengen. Op dat moment is Barend bezig om de oude kerstboom naar buiten te brengen die hij wil aansteken. Jammer genoeg glijdt Agent 327 uit over een paar gevallen hazelnoten en belandt het buisje in de boom van Barend.

Dossier S
Op kantoor treft Agent 327 een opgetogen Chef aan. Nu was IJzerbroot even vergeten dat hij samen met Chef mee zou gaan naar een wedstrijd van Ajakkes die in Columbuela gespeeld gaat worden. Maar al snel zitten ze aan boord van het vliegtuig onderweg naar Zuid-Amerika. Nu wil het geval dat de dictator van Columbuela eist dat zijn ploeg (Dukla-Cacars) de wedstrijd wint. Om dat doel te bereiken laat hij Chef ontvoeren. Agent 327 moet er maar voor zorgen dat Ajakkes de wedstrijd niet wint anders loopt het leven van Chef gevaar.

Dossier T
Agent 327 blijft in de sportwereld want de Olympische Spelen staan op het punt te beginnen. De vlam van de spelen wordt, traditioneel, door estafette lopers naar het stadion gebracht. Jammer genoeg is de vlam uitgegaan en moet er een nieuwe worden gebracht vanuit Athene. De atleet vliegt met de KLM vanuit Griekenland en aan Agent 327 de taak om de vlam te beschermen. Klinkt als een simpele opdracht, maar er is wel een donkere rookwolk aan de horizon.

9 De gesel van Rotterdam

Agent 327 - De gesel van Rotterdam

De dag begint zoals vele andere dagen voor Agent 327. Nadat hij op een wat luidruchtige wijze incognito het kantoor heeft bereikt meldt hij zich bij Chef. De geheime dienst is nog steeds op zoek naar een plaats om de geheimen van Nederland te verbergen. De laatste bergplaats was nu niet direct een succes (zie het album 'Dossier Nachtwacht'). Maar ditmaal meent Chef de perfecte oplossing te hebben gevonden. Toch zijn de omstandigheden weer tegen hem en dreigen de Nederlandse geheimen openbaar te worden gemaakt. Op de radio ditmaal. Gelukkig wordt vrij snel ingezien dat er een klein misverstand is begaan. Goed, dat hebben we dan ook weer gehad. In de Nederlandse hoofdstad gaat het leven weer op normale wijze verder. Dat kan niet helemaal gezegd worden van een bepaalde gebeurtenis in Rotterdam. De heer Baay, directeur van de oliemaatschappij Sell (parodie op Shell), verlaat het gebouw aan het Hofplein maar glijdt uit over een bananenschil die op de stoep ligt. Omdat hij nogal lelijk terecht is gekomen brengt men met spoed naar het ziekenhuis waar de dienstdoende arts hem zal onderzoeken. De Chinese dokter Ling heeft dienst en krijgt de schrik van zijn leven wanneer hij een tatoeage ziet op de borst van Baay. De tong van het kwaad, de tong die doet zwijgen roept Ling uit terwijl hij in grote haast het ziekenhuis verlaat. Net op dat moment melden zich twee Chinese heren voor de heer Baay. Hij zal in een privé-kliniek verder verpleegd worden. Maar wat heeft de Nederlandse geheime dienst hiermee te maken? Nog niets, totdat een oude bekende naar Agent 327 belt. Een val voor Agent 327 en Olga Lawina, tekening van Martin Lodewijk En die bekende is Olga Lawina (zie eerdere albums van Agent 327). De samenwerking met Ahasveros is inmiddels ten einde en Olga heeft een dansact waarmee ze in nachtclubs werkt. Nu wil Olga de hulp inroepen van IJzerbroot. Of hij naar de club wil komen waar ze vanavond optreedt. Het is De Diplomaat in Rotterdam. Nu is onze agent niet geheel ongevoelig voor Olga Lawina en dus gaat hij die avond naar de afgesproken plek. Nadat ze haar onthullende nummer heeft gedaan, schuift Olga aan bij de tafel waar IJzerbroot op haar wacht. Dan komt ze met haar verhaal. De heer Baay, directeur van de Sell, is een van de vaste bezoekers van de nachtclub. Omdat hij al een tijdje niet was verschenen (en hij nogal goed tipte aldus Olga) besloot de Zwitserse om wat navraag te doen. Zo kwam ze uit bij de privé-kliniek waar Baay verpleegd zou worden. Maar toen ze hem wilde opzoeken om een bloemetje te brengen werd ze niet eens binnengelaten. Omdat ze de hele gang van zaken vreemd vond en besefte dat de Sell van groot economisch belang voor Nederland is, besloot ze Agent 327 te bellen. Om het verhaal van Olga na te gaan meldt ook IJzerbroot zich de volgende dag bij de kliniek aan de Heemraadssingel. Maar hij heeft dezelfde ervaring als Olga. Er is daar duidelijk iets niet in de haak. Op aandringen van Olga besluiten ze dan maar een nachtelijk bezoek af te leggen. En dat het niet pluis is in de "kliniek" wordt al snel duidelijk. Ze vinden Baay wel, maar die bevindt zich in een vreemde toestand. Wanneer ze de volgende dag terugkeren is het pand echter leeg en is er geen spoor meer van Baay. Wat er ook aan de hand is, er is duidelijk werk aan de winkel voor Agent 327!

Het in 1981 verschenen verhaal 'De gesel van Rotterdam' is een zeer geslaagd verhaal geworden. Misschien wel het beste Agent 327 album tot dan toe. Sterke teksten, veel humor en voor degene die Rotterdam een beetje kent, zeer herkenbare locaties. De handlangers van Wu Manchu die constant Mao Zedong citeren zijn ook zeer grappig. Overigens is er ook nog een verwijzing naar een andere strip van Martin Lodewijk, namelijk Johnny Goodbye waarin ook het personage Wu Manchu voorkomt. Ook de terugkeer van Olga Lawina is iets om met vreugde te begroeten. Met dit personage heeft Martin Lodewijk een tweede mogelijkheid om de ene grap na de andere te plaatsen. En alles lijkt wel precies juist in dit scenario. Uitstekend deel!

10 Drie avonturen

Agent 327 - Drie avonturen

Het tiende album uit de serie Agent 327 bevat drie verhalen die allen eerder verschenen. Het eerste verhaal in het album (Waar twee ruilen) is het oudste, het verscheen als een uitneembare bijlage in stripweekblad Pep in 1972. De twee andere vertelsels zijn van latere datum. Beide stonden in het stripweekblad Eppo, het verhaal met de titel 'Rookbom' in 1980 en 'De rest van de wereld min één' werd in 1981 uitgegeven.

Waar twee ruilen
Agent 327 meldt zich, zoals iedere ochtend, op kantoor en ook ditmaal moet hij bij Chef verschijnen. Die heeft een opmerkelijk verhaal te vertellen dat betrekking heeft op een van de schilderijen die in het kantoor staan. Want wat is het geval? In 1947 is een portret van generaal Le Fayot, die in de Amerikaanse vrijheidsoorlog meestreed, door Nederland geschonken aan Amerika. Het portret was geschilderd door de schilder Jan Willem Pieneman. Sindsdien hangt het schilderij in het Witte Huis in Washington. Het verbaast IJzerbroot dan ook dat het schilderij nu bij Chef op het bureau staat. Maar deze helpt de geheim agent uit de droom. Het geschonken schilderij hangt nog steeds in de werkkamer van de Amerikaanse president, alleen is het niet de echte Pieneman. Die staat bij Chef op het bureau. Het geschonken doek is een vervalsing gemaakt door meestervervalser Han Habraken. Nu is Chef echter aan de weet gekomen dat er zich onder de vervalsing een echte Rembrant bevindt. Boris Kloris geveld door Miss Hair uit de strip Agent 327, tekening van Martin Lodewijk En die wil Nederland natuurlijk wel terug hebben. Maar ja, je kunt moeilijk de president van Amerika opbellen en hem vertellen dat er al jaren een vervalsing in zijn werkkamer hangt. Dat kon wel eens een flinke rel opleveren. En dus is er een ander plan. Agent 327 moet met het echte schilderij vertrekken naar de Amerikaanse hoofdstad, inbreken in het Witte Huis en dan de schilderijen omwisselen. Zo weet niemand wat er gebeurt is. Simpel toch? Maar Agent 327 vind het alles behalve simpel. Want het Witte Huis kent namelijk een nogal goede bewaking, hoe kom je daar zonder kleerscheuren langs? Nu is dit niet het enige probleem dat onze beste man op zijn pad zal vinden. Want ook Boris Kloris heeft zo zijn plannen en laat daar het vervalste schilderij nu net een rol in gaan spelen.

Rookbom
Het gebeurt niet vaak, maar de S.I.A. (Semi Intelligence Agency, een onderafdeling van de Amerikaanse inlichtingendienst C.I.A.) vraagt in de persoon van de nevelige Agent X om hulp aan de Nederlandse geheime dienst. De Amerikanen zijn er in geslaagd om de plannen voor de Neutrale Bom, die de Russen aan het ontwikkelen zijn, te stelen. De plannen, die op microfilm staan, zitten verborgen in een sigaret. Tot zover geen probleem. Alleen worden Agent X en zijn begeleider Reeves achtervolgd door de KGB-agenten Slarottimoff en Witloff. Om de achtervolgers te misleiden moet Agent 327 de sigaret gaan afleveren bij een onderzeeër die op een bepaald moment bij de pier van Scheveningen zal opduiken. Alleen proberen de Amerikanen een flink rookgordijn te doen neerdalen over de Nederlandse geheime dienst. Gelukkig is Chef ook niet van gisteren.

De rest van de wereld min één
Agent 327 volgt, samen met twee collega's, een Nederlandse vrachtwagen die bestuurt wordt door Theo Gromberg. Want deze vrachtwagen vervoert iets wat de Nederlandse geheime dienst in handen wil krijgen. Zonder dat de chauffeur het beseft heeft Agent 327 hem ingehuurd om een cassette, verstopt in een lading kantoormachines, over de grens te brengen. Op de cassette staat informatie die uit Zwitserland afkomstig is. En niet zomaar informatie, het gaat over de geheime bankrekeningnummers en de namen van bekende Nederlanders zoals Paul Poendrop en Victor Baarn die in Zwitserland hun zwarte geld hebben geparkeerd. En om het geld op die rekeningen is het Nederland natuurlijk te doen. Alleen heeft IJzerbroot op een paar zaken niet gerekend, zoals Italiaanse boeven die de vrachtauto stelen en de hardnekkigheid waarmee Theo zijn vervoermiddel weer terug wil hebben. Het wordt nog een lastige klus voor Agent 327.

Het album 'Drie avonturen' verscheen in 1982. Vooral het eerste verhaal kan enorm bekoren. Het bevat zoveel komische momenten en een bijna slapstickachtige verteltrant dat je als lezer jezelf enorm amuseert. Ook de parodie op president Nixon (in de persoon van president Mannix) is bijzonder geslaagd. Het tweede verhaal heeft ook zijn grappige momenten, waarbij vooral de rol van de twee KGB agenten tot vrolijkheid stemt. Alleen het laatste verhaal vind ik minder geslaagd. Het is wat te lang en oogt wat geforceerd. Het album is niet het verwachte vervolg op 'De gesel van Rotterdam'. Dit avontuur wordt in het volgende deel weer opgepakt.